Koffieprut, appelschillen, uitgebloeide tulpen: een flink deel van ons afval is groente-, fruit- en tuinafval (gft). Het is goed om dit gescheiden in te leveren: van gft kan compost en biogas gemaakt worden. Gooi etensresten, zoals schillen en botjes, en klein/fijn snoeiafval daarom in de groene bak (de gft-bak).
Van kaaskorsten tot bananenschillen: wat mag in de gft-bak? De Afvalscheidingswijzer geeft raad!
Ongeveer twee derde van het gft-afval wordt meteen tot compost verwerkt, bijna een derde wordt eerst vergist: dat levert behalve compost ook biogas (groen gas) op. Compost wordt bijvoorbeeld door boeren, tuinbouwers en gemeenten gebruikt om de bodem te verbeteren. Je kunt het ook zelf in de tuin gebruiken: check bij je gemeente of je daar gratis compost kunt ophalen. Groente- en fruitafval dat bij het restafval belandt, wordt verbrand.
Heb je een tuin, dan kun je ook zelf een composthoop maken. Zorg wel dat het composteren goed gaat, want anders ontstaan er juist broeikasgassen zoals methaan en lachgas.
01
Verzamel etensresten en schillen in een kleine bak die je het liefst elke dag in de grote gft-bak leegt. Zo gaat het in huis niet stinken.
02
Last van maden in de zomer? Plaats je gft-bak niet in de volle zon en zet hem regelmatig aan de weg. Maak de bak schoon met water en eventueel soda of groene zeep. Middelen zoals chloor verstoren het composteerproces. Vind meer tips voor een schone gft-bak.
03
Plastic hoort niet bij het gft en moet er dus eerst uitgehaald worden. Lukt dat niet, dan vervuilt het de compost. Ook composteerbaar plastic hoort niet in de gft-bak: het draagt niet bij aan de compost, en mensen kunnen zich vergissen als ze denken dat plastic in de biobak mag. Alleen speciale gft-inzamelzakken met het Kiemplant-logo of OK compost-logo zijn toegestaan, omdat ze ervoor zorgen dat mensen hun gft-bak gebruiken.
04
Vlees- en visresten gaan snel stinken en trekken ongedierte aan. Gooi ze in de bak die het eerst geleegd wordt (biobak of vuilnisbak), en verpak ze eventueel in een krantenpagina.
05
Gooi het afval zo droog mogelijk in de gft-bak. Laat gemaaid gras een dag drogen en laat etensresten in het gootsteenbakje uitlekken.
06
Als je geen gft-zak gebruikt, dan zorgt een krantenpagina onder in de gft-bak dat het afval niet blijft plakken of vastvriest. Een beetje papier bij het gft kan geen kwaad.
07
Kattenbakkorrels horen niet in de gft-bak, maar in de vuilnisbak.
Wel | Niet |
Groente-, fruit- en snijresten en schillen | Verpakkingen van wat voor materiaal dan ook |
Aardappelen, aardappelschillen, brood, rijst, deeg, pasta | Plastic tassen of zakken |
Etensresten, gekookt of ongekookt, kliekjes | Drankenkarton van zuivel- en vruchtensappen |
Zuivelproducten zoals kaas | |
Ei-, vis- en vleesresten, ook botjes en graten | |
Jus en bakvet (gestold) | Frituurvet en olie |
Notendoppen, (mossel)schelpen en eierschalen | |
Losse thee, theezakjes, koffiepads en koffiedik (papieren filter mag er ook bij) |
|
Koekjes, snoep, chocolade, noten, pitten, snacks |
|
Wel | Niet |
Strooisel (hooi, stro, zaagsel) gebruikt voor kleine knaagdieren (zoals cavia, konijn, hamster) met hun poep | Poep en mest van grote dieren, zoals hond, kat, paard en koe |
(Restanten) diervoer | Kattenbakvulling en vogelkooizand |
| Haren, pluizen |
| Dode dieren of slachtafval |
Wel | Niet |
Speciale composteerbare gft-inzamelzakken | Plastic zakken |
Papier gebruikt om organisch afval (saus, vet, etensresten) op te vegen: keukenpapier, servetten, wc-papier, papieren zakdoekjes | Lege inzamelzakken |
| Zakken van textiel |
| Bewaarbakjes |
Een deel van het gft-afval wordt eerst vergist en daarna tot compost verwerkt. De rest van het gft wordt meteen gecomposteerd. Ongeveer 5 procent van het gft wordt afgekeurd en verbrand.
Bij vergisting ontstaat biogas (methaan). Daar kan weer elektriciteit of groen gas (gelijkwaardig aan aardgas) van worden gemaakt. Het gft dat overblijft, wordt verwerkt tot compost. Ongeveer een kwart van het gft wordt eerst nog vergist. Bij vergisting is de compostopbrengst even groot als wanneer het gft meteen wordt gecomposteerd.
Ongeveer 5 procent van het gescheiden ingezamelde gft wordt afgekeurd omdat het vervuild is. Dat komt doordat gft met vooral plastic, glas, papier en karton problemen geeft bij de verwerking. Dit afval gaat alsnog naar een afvalverbrandingsinstallatie.
Deskundigen zijn er nog niet over uit welke methode om gft te verwerken het beste is voor het klimaat, maar er zijn goede redenen om te composteren:
Laatst gewijzigd: 26 juni 2026
Groente-, fruit- en tuinafval kun je in de gft-bak doen, maar je kunt het ook zelf composteren, in de tuin of op je balkon. Doe je dit op de juiste manier, dan bespaar je energie en verklein je de afvalberg. Als beloning krijg je gratis goede bodemverbeteraar voor de tuin. Tips voor je eigen composthoop of wormenbak.
Vooral in de zomer kun je last krijgen van een stank en ongedierte bij je gft-bak (biobak). Wat kun je doen tegen de geur van rottende etensresten of een madenplaag rond je bak? Vind bruikbare tips en ontdek welke oplossingen niet goed zijn voor het gft-afval.
Onnodig eten en drinken weggooien is zonde voor het milieu en je portemonnee. Ontdek wat jij thuis kunt doen om alles op tijd op te maken.
