Loden leiding en gezondheid
Lood is vroeger algemeen gebruikt voor drinkwaterleidingen. In de leidingen kunnen echter kleine looddeeltjes loslaten en zo in het drinkwater komen. Teveel lood kan leiden tot schade aan het zenuwstelsel (leerstoornissen), bloedarmoede, miskramen, aangeboren afwijkingen en nierbeschadiging. Vanwege de gezondheidsrisico's mag de concentratie lood in drinkwater maximaal 10 µg per liter zijn. Bij die hoeveelheid is het water veilig, ook voor zuigelingen. Die norm is echter alleen haalbaar als loden leidingen vervangen worden.
Zuigelingen zijn veel gevoeliger voor lood dan volwassenen. Daarom is het raadzaam om flesvoeding van zuigelingen aan te maken met flessenwater als de woning nog loden drinkwaterleidingen heeft. Anders loopt de zuigeling een (gering) risico om te veel lood binnen te krijgen, wat negatieve gevolgen kan hebben voor de ontwikkeling van de hersenen en het zenuwstelsel. Dat kan leiden tot een iets lagere intelligentie (1 tot 5 IQ-punten) en tot gedragsveranderingen.
Zodra kinderen ook ander voedsel krijgen en hun lichaamsgewicht toeneemt, nemen de risico's af. Vanaf de leeftijd van 1 jaar is het drinken van leidingwater uit loden leidingen zonder risico's.
Wie is verantwoordelijk?
De waterleidingbedrijven in Nederland zijn verantwoordelijk voor de vervanging van de loden leidingen tot de voordeur. De meeste van deze toevoerleidingen of dienstleidingen zijn inmiddels vervangen. Huiseigenaren zijn zelf verantwoordelijk voor het vervangen van loden drinkwaterleidingen in de woning. Ook voor huurhuizen geldt dat de huiseigenaar verantwoordelijk is voor vervanging.
Loden waterleidingen hebben een grijze kleur. Soms zijn ze onzichtbaar weggewerkt, in de voortuin of onder een stenen vloer in de gang. Om ze te verwijderen kunt u dan het beste een erkend installateur inschakelen, bijvoorbeeld een loodgieter.
Tot welk jaar precies loden drinkwaterleidingen werden aangelegd is niet bekend. In huizen met een bouwjaar voor 1945 was lood zeker gebruikelijk. In huizen gebouwd tussen 1945 en 1960 zitten mogelijk ook nog loden binnenleidingen.
Denk aan aardleiding
Gaat u een loden (of koperen) waterleiding vervangen door kunststof materiaal? Controleer dan of de aarding van uw huis nog in orde is. Wanneer (een deel van) de aarding via de metalen waterleiding liep, moet daarvoor een aardleiding in de plaats komen.
Water loodvrij maken?
Vaak wordt aangeraden om de kraan 's ochtends een paar minuten door te laten lopen, voor je het als drinkwater gebruikt. Het is echter niet duidelijk of dit afdoende is om het drinkwater echt loodvrij te maken. Een waterfilter houdt wel een aantal stoffen tegen, maar is niet geschikt om lood uit het water te halen. Bij het koken van water verdwijnt er geen lood; het aanwezige lood komt terecht in minder water, waardoor de concentratie zelfs licht oploopt.
Lood meten in het lichaam
Meten van lood in het lichaam is mogelijk via een simpel bloedonderzoek. De vraag is echter of dit zinvol is. Voor volwassen geldt dat een eventueel hoog loodgehalte in het bloed meestal niet afkomstig zal zijn van het drinkwater. Het kan niet verlaagd worden met behulp van medicijnen. Het prikken van bloed bij zuigelingen moet zo min mogelijk gebeuren. Met de arts moet worden overlegd of zo'n onderzoek noodzakelijk is. In elk geval zal men eerst moeten weten of er in huis loden leidingen zijn en of het water via loden buitenleidingen het huis bereikt.
Prijskaartje
Gemiddeld kost het verwijderen en vervangen van loden leidingen 1.400 euro per woning. De eigenaar van het huis is verantwoordelijk voor de kosten.
Regels en wetten
Eind 1997 is binnen de Europese Gemeenschap een gemeenschappelijk standpunt bereikt over de herziening van de EG-Drinkwaterrichtlijn (80/778/EEG). Hierin staat dat de norm voor de concentratie lood 10 µg per liter is. Dit moet uiterlijk 15 jaar nadat de Drinkwaterrichtlijn van kracht gaat, in alle lidstaten zijn bereikt.
Nederland heeft de loodnorm van 10 µg per liter drinkwater overgenomen in 2000. Deze norm wordt in ieder geval gehanteerd aan de hoofdkraan. Eind 2006 moesten alle loden leidingen in huurwoningen, en negentig procent van de loden leidingen in particuliere woningen zijn gesaneerd. Sinds 2005 zijn alle loden dienstleidingen (dus de leidingen buitenshuis) al gesaneerd.
Meer informatie
-
Het Ministerie van VROM heeft een brochure Gezond en veilig wonen (VROM). www.vrom.nl / www.rijksoverheid.nl.
-
Raadpleeg een erkend installateur (loodgieter) voor vragen over het herkennen en saneren van loden leidingen.
Naar boven