Water geven in de tuin

Jaarlijks wordt in een tuin gemiddeld zo'n 2.200 liter drinkwater gebruikt voor planten en gazon. Minder water gebruiken helpt verdroging tegen te gaan, en bespaart energie en afvalslib.

De Nederlandse tuinkranen bevatten drinkwater. Natuurlijk heeft uw tuin af en toe water nodig. Maar met een paar tips kunt u die behoefte beperken. Een lager watergebruik gaat verdroging van het landschap tegen, die ontstaat door waterwinning. Zuinig zijn met water in de tuin beperkt ook de hoeveelheid afvalslib die ontstaat na waterzuivering, en bespaart enegie voor drinkwaterwinning, bereiding en transport. Meer over deze milieuaspecten leest u op Drinkwater.

Tips water in de tuin

Zet de tuinplanten op een goede plek. Een dorstige plant die graag in de schaduw staat, heeft in de zon wel erg veel zorg en water nodig.
Een luchtige bodem houdt meer water vast. U kunt de bodem zelf verbeteren met compost of humus.
Door niet iedere dag water te geven, maar bijvoorbeeld één maal per week een flinke hoeveelheid zullen de planten langere wortels ontwikkelen waardoor ze ook dieper in de bodem water kunnen vinden. Zo zult u ook in droge tijden minder water hoeven te geven.
Geef planten rondom de wortels water, liefst zo gericht mogelijk, met een gieter. De sproeier kan worden gebruikt voor het gazon.
's Ochtends vroeg sproeien heeft de voorkeur. Als 's avonds wordt gesproeid, blijven de planten de hele nacht nat en zijn daardoor gevoeliger voor schimmels. Sproeit u bij (felle) zon dan verdampt een groot deel van het water voor het de wortels kan bereiken. Verder kunnen de waterdruppels als een vergrootglas werken waardoor de bladeren verbranden.

Regenton plaatsen

Regentonnen zijn verkrijgbaar bij tuincentra en via internet. Een regenton heeft een inhoud van zo'n vijfitg tot driehonderd liter. Een eenvoudige, kunststof regenton van 180 liter kost vanaf vijftig euro. Houten regentonnen zijn duurder: vanaf zeventig euro voor een kastanjehouten ton van honderd liter tot 85 euro voor een eikenhouten wijnvat van tweehonderd liter.

Tips voor plaatsing

Veel regentonnen worden standaard met een kraantje geleverd. Monteer het kraantje zo laag mogelijk om ook de onderste laag water af te kunnen tappen. Dit is ook handig als u de regenton in de winter afgetapt in verband met bevriezingsgevaar.
Plaats de regenton op een verhoging, zodat een emmer of gieter onder de kraan kan worden gezet. Sommige fabrikanten leveren bijpassende onderstukken, b.v. een voet. Een gietijzeren of houten voet kost zo'n zestig euro.
Breng een voorziening aan voor het geval de regenton dreigt te overstromen. Dit kan een afvoer op het (regenwater-)riool zijn, of een afvoergoot (molsgoot) naar tuin, vijver of openbaar gebied of in de bodem bij de regenton.
Een regenautomaat die in de regenpijp wordt gemonteerd, voert het water af via de regenpijp wanneer de ton vol is. De prijs varieert tussen tien en dertig euro.
Er zijn zeven verkrijgbaar die bladafval en dergelijke opvangen voordat het in de ton kan belanden. Een nylonkous aan het uiteinde van de hemelwaterafvoer is ook een goede en goedkope zeef.
Een goedsluitend deksel op de regenton voorkomt dat deze een broedplaats wordt voor muggenlarven. De deksel wordt meestal standaard bijgeleverd.

Juiste inrichting

Open bestrating

Zorg voor voldoende niet bestrate plekken in de tuin. Een gesloten bestrating laat weinig water door. Het water loopt tijdens een regenbui weg over de bestrating. Wanneer het riool het water niet meer aankan bij heftige regenbuien, bestaat bovendien de kans dat het rioolwater deels wordt overgestort in het oppervlaktewater, waardoor vissterfte kan ontstaan. Halfopen en open verharding zoals split, dolomiet, grind, houtsnippers of een onverhard pad laten wel water door.

Humusrijke grond

Hoeveel water er wordt vastgehouden hangt van de grondsoort af: zandgrond houdt bijvoorbeeld minder water vast dan kleigrond. Kleigrond heeft echter een hele vaste structuur. De zuigkracht van plantenwortels is niet altijd sterk genoeg om voldoende water los te krijgen.

Zowel voor zand als voor klei geldt dat meer humus of compost in de bodem een gunstig effect heeft op de waterhuishouding. Humusrijke zandgronden kunnen veel meer water vasthouden. Meer humus in kleigrond geeft een lossere structuur, waardoor het water makkelijker beschikbaar is voor de plantenwortels. U kunt zelf de bodem luchtiger maken door compost toe te voegen.

Planten op de juiste plek

Planten met een groot bladoppervlak verliezen veel water. Zet deze planten en vochtminnende planten op een schaduwrijke plek in de tuin. Planten met klein, dik en leerachtig blad gedijen op een droge, hete plek. Een goed tuinboek helpt u bij het kiezen van de juiste planten op de juiste plek. Lees ook de labels bij de planten.

Bodembedekkers, ook onder bomen, struiken en heesters, helpen voorkomen dat de bodem uitdroogt.

Meer informatie

Uitgeverij Roodbont geeft gidsen uit voor het milieuvriendelijk inrichten van tuinen. Deze gidsen kunt u bestellen via de website www.roodbont.nl.
Tips om water op een aantrekkelijke manier in uw tuin te houden vindt u bij Rioned, een organisatie van waterleidingbedrijven. Op www.riool.info vindt u tips en ontwerpen voor water in uw tuin.

© 2010 Milieu Centraal. Voor overname van informatie zie www.milieucentraal.nl (trefwoord: copyright). Milieu Centraal staat voor betrouwbare milieu-informatie. De informatie is tot stand gekomen door veel partners te raadplegen. Een externe toetsingscommissie beoordeelt de informatie van Milieu Centraal op juistheid en volledigheid. Heeft u nog vragen, bel de Milieu Centraal Informatielijn 0900-900 1719 (15 eurocent per minuut).