Vloeren en vloerbedekking

Van alle milieubelasting die een huishouden veroorzaakt, komt maar een klein deel voort uit vloerbedekking. Maar alle beetjes helpen: om teleurstelling, extra kosten en onnodige milieubelasting te voorkomen, geeft Milieu Centraal tips om lang te genieten van uw vloer.

Voordat het bij u thuis ligt is de meeste milieubelasting van vloerbedekking al ontstaan, namelijk tijdens het winnen en het bewerken van de grondstoffen, en tijdens het vervoer. De  productie en het vervoer vereisen energie uit fossiele brandstoffen, en dat zorgt voor uitstoot van vervuilende stoffen en klimaatverandering. Afhankelijk van de grondstof (en dus van het materiaal van de vloer) kunnen er aanvulende milieugevolgen zijn, zoals aantasting van het landschap, bedreiging van de natuur, bodem- en luchtvervuiling. Houten vloeren zorgen tijdens onderhoud nog voor wat milieubelasting, als ze worden onderhouden met een middel dat oplosmiddelen bevat (vluchtige organische stoffen, of VOS): die dragen bij aan smogvorming.

Het is niet mogelijk om één vloerbedekking aan te wijzen als de milieuvriendelijkste soort. De laagste milieubelasting ontstaat als de levensduur benut wordt, en dat gebeurt als er een vloerbedekking komt met de juiste eigenschappen voor die plek, bijvoorbeeld vochtbestendigheid in de keuken.

Tips

  • Zet op een rij aan welke eigenschappen de vloer moet voldoen en zoek daar een geschikte vloer bij. Vloerverwarming combineert bijvoorbeeld goed met laminaat maar niet met tapijt; en parket is gevoelig voor vocht, maar zeil niet.
  • Heeft u een geschikte vloersoort op het oog, let dan in de winkel op keurmerken, zoals FSC op hout - dat garandeert minder milieubelasting.
  • Tweedehands is zeker mogelijk voor houtdelen en sommige andere vloerbekleding en doet het milieu een plezier.
  • Pleeg onderhoud, zodat u onnodig snelle slijtage voorkomt.
  • Lever afgedankte vloerbedekking in bij de milieustraat van de gemeente, zodat het eventueel hergebruikt of gescheiden verwerkt kan worden.
  •  Milieuvriendelijk: vloer levensduur gebruiken

    De grootste winst voor het milieu ontstaat als u een vloerbedekking net zo lang gebruikt als de levensduur toestaat. Vervangt u voor die tijd, dan vergt dat onnodig snel weer materiaal en de bijbehorende milieubelasting van gronstofwinning, -bewerking en transport.

    Geschikte vloer

    Let bij de keuze uit verschillende soorten vloeren, er dus vooral op dat een vloermateriaal geschikt is voor de plek waar u die wilt leggen. Kijk in Vloereigenschappen (pdf) voor een helder overzicht.

    Goede ondervloer: halve werk

    Zorg verder voor een goede ondervloer: de extra milieubelasting hiervan is laag, en het voordeel groot omdat het de levensduur van de vloerbekleding verlengt. Neemt u een houten vloer, laat deze dan zonder lijm ('zwevend') leggen; dan kunt u deze bij verhuizing meenemen, of een tweede leven geven.

    Let op keurmerken

    Weet u welk soort vloerbekleding u wilt, vergelijk dan verschillende varianten: keurmerken die eisen stellen op gebied van milie bijvoorbeeld. Voor elke vloersoort komen hieronder milieutips aan bod.

  •  Houten vloer en laminaat

    Van de vloeren op basis van hout, heeft een vloer van massief hout de meeste milieuvoordelen. Het gaat bijvoorbeeld langer mee dan laminaat (laminaat kan je maar enkele keren schuren, massief hout veel vaker). Verder vergt de productie van een massief houten vloer weinig bewerking: het kost dus weinig productie-energie ten opzicht van lamelparket en laminaat. Massief hout is ook beter tweedehands te gebruiken en te recyclen dan de andere vloeren op basis van hout, aangezien in laminaat en lamelparket lijm zit.

    keurmerken houten vloer

    Gaat u voor een massief houten vloer, let dan op keurmerken: FSC,en PEFC garanderen dat het hout komt uit goed beheerd bos; het DUBO-keur garandeert verminderde milieubelasting.

    Kies voor de afwerking het liefst een watergedragen olie, was of lak. Varianten met oplosmiddel (vluchtige organische stoffen, VOS) dragen bij aan smog en hebben nadelen voor uw gezondheid. Bij gebruik van middelen met VOS moet u een maand lang extra ventileren (zie ook ventilatie: noodzakelijk voor gezondheid).

  •  Tapijt

    Een wollen tapijt klinkt heel natuurlijk en milieuvriendelijk maar dat is niet helemaal terecht. Wat betreft het gebruik is een tapijt van wol vergelijkbaar met die van plantaardige vezels en kunstvezels, maar wolproductie zorgt voor meer milieubelasting dan kunstvezel- en plantaardige vezeltapijten. De schapenhouderij zorgt voor broeikasgasuitstoot (methaan), veroorzaakt vermesting van oppervlaktewaterzorgt, vereist veel ruimte en zorgt voor  aantasting van (natuur)landschap.

    Informatie in symbolen

    PIT-symb -tapijtKijk in de winkel naar informatiesymbolen op de rug van het tapijt: die helpen u het tapijt te vinden met de juiste eigenschappen. Let bijvoorbeeld op Product Informatie Tapijt, dat objectieve productinformatie geeft over tapijt voor de Nederlandse markt. Hiernaast het symbool voor tapijt geschikt bij vloerverwarming.

    Keurmerken tapijt

    Op tapijten van kunstvezels kan het ÖKO-tex keurmerk staan; dat stelt eisen op het gebied van milieuschadelijke stoffen. Meer hierover op Ökotex Standard.

  •  Linoleum en zeil

    Het verschil tussen linoleum en zeil is de grondstof: linoleum wordt gemaakt van plantaardig materiaal, en zeil (viny) van kunststof. De milieugevolgen zijn net zo verschillend, waardoor niet valt te zeggen welke van de twee milieuvriendelijker is.

    Het telen van plantaardig materiaal vereist veel ruimte en kent meer milieuaspecten van landbouw; kunststof wordt gemaakt van aardolie, dat een keer opraakt en energie kost om te verwerken.

    Milieukeur voor linoleum

    Milieukeur_2009Wilt u graag een linoleumvloer, let dan op het keurmerk Milieukeur, dan heeft u een garantie dat de fabrikant voldoet aan milieu-eisen op gebied van bijvoorbeeld energiebesparing, die er niet is voor linoleumvloeren zonder dit keurmerk.
    

  •  Tegels

    Heeft u vloerverwarming, dan is een stenen vloerbedekking voor uw woning waarschijnlijk erg geschikt. Beton (gegoten of met cementgebonden tegels) heeft milieuvoordelen boven de alternatieven van natuursteen (zoals graniet, marmer, of leisteen uit Zuid-Europa en Afrika) en keramiek (gebakken uit klei). Beton gaat allereerst enorm lang mee; verder kost het minder energie om een vloer van beton te maken, dan van keramiek of natuursteen.

    Tegels met Europees Ecolabel en C2C

    Kiest u voor tegels, van beton, natuursteen of keramisch, kies dan liefst een variant met Europees Ecolabel, dan weet u zeker dat er bij de productie gelet is op energiebesparing.

    Voor keramische tegels bestaat nog een keurmerk, C2C (cradle to cradle). Zit dit keurmerk op keramische tegels, dan weet u zeker dat bij productie is gelet op energie- en grondstoffengebruik en dat afval goed wordt verwerkt.

  •  Afdanken: apart inleveren of tweede leven

    U doet het milieu een plezier als u houten vloerdelen niet inlevert bij de milieustraat maar ze - als de kwaliteit het nog toelaat - tweedehands aanbiedt. Ook andere materialen zoals tapijt, zeil en laminaat zijn soms geschikt voor hergebruik.

    Apart inleveren voor recycling of verbranding

    Kan dat niet, lever de vloerbedekking dan in bij de gemeentelijke milieustraat. Houten vloerdelen zijn recyclebaar, maar de  meeste andere vloermaterialen niet, omdat er bijvoorbeeld lijm en kunststof in verwerkt is. die gaan naar de verbrandingsinstallatie; eventuele schadelijke stoffen die dan vrijkomen, worden doorgaans gefilterd.

  •  Meer informatie

 Naar boven
/media/899947/vloerbedekking.jpg
Op de hoogte blijven?
Meld u aan voor de
nieuwsbrief

Betrouwbare informatie

Milieu Centraal biedt betrouwbare informatie. Maar hoe komt de organisatie daar aan? Kijk op Werkwijze Milieu Centraal.