Eten kopen op maat

Van de 375 kilo voedsel die elke Nederlander jaarlijks koopt, gaat zo'n 19 procent ongebruikt de vuilnisbak of biobak in. Een deel hiervan is niet te vermijden, want schillen en stronken, maar bijna 50 kg was prima te eten. Het loont de moeite om dat te voorkomen, want we gooien geld en energie weg.

Verspilling van voedsel is een vorm van energieverspilling. Het produceren, verpakken, koelen en vervoeren van voedingsmiddelen kost namelijk energie. Gooi je 1 kilo voedsel weg, dan gooi je in feite bijna anderhalve liter benzine aan energie in de prullenbak.

Tips

Gebruik altijd een boodschappenbriefje en houd u daaraan.
Doe de Weggooitest: schrijf twee weken op wat u aan eten inkoopt, gebruikt en weggooit. Dat helpt bewuster in te kopen en maaltijden te plannen.
Kijk voor het boodschappen doen, wat u nog in huis hebt en wat u daarmee kunt doen.
Eet producten met een TGT-houdbaarheidsdatum uiterlijk op die datum op.
Producten met een THT-houdbaarheidsdatum, kunt u ook daarna nog gebruiken, mits ze goed ruiken en er goed uitzien.
Aanbieding? Ga na of u het product wel nodig heeft, en of u de grotere hoeveelheden ook inderdaad gaat gebruiken.
Verpak en vervoer kwetsbare voedingsmiddelen voorzichtig. Zo bederven ze minder snel.
Leg gekoelde producten bij thuiskomst direct in koelkast of vriezer.
Gooit u toch voedsel weg, gooi het dan bij het GFT-afval.

Voedselverspilling belast het milieu

De verspilling van weggegooid eten waar niks mis mee is, zit vooral in de moeite die is gedaan om het voedsel bij u op tafel te krijgen. Voordat een maaltijd bij u op tafel staat, hebben de ingrediënten vaak al een lange weg afgelegd. Producten worden geteeld, vervoerd, bewerkt en verpakt. Dat kost allemaal energie, waarvan de opwekking milieuschade oplevert. Als een bruikbaar product uiteindelijk wordt weggegooid, is dat allemaal voor niets geweest. Ook worden er dan hulpstoffen voor productie verspild, zoals bestrijdingsmiddelen en kunstmest die boeren gebruiken.

Afval en broeikasgas

Het weggooien van eten vergroot het afvalprobleem. De milieugevolgen zijn afhankelijk van de manier waarop het afval verwerkt wordt. Een deel van het huishoudelijk voedselafval gaat bij het groente- fruit- en tuinafval, en wordt compost voor landbouw en plantsoenen.

Maar doordat niet iedereen zijn afval scheidt, komt bijna 90 procent van het weggegooide voedsel terecht bij het huishoudelijk restafval. Het wordt verbrand in afvalverbrandingsinstallaties, wat energie oplevert. Vroeger werd het huishoudelijk afval ook gestort, maar dit is inmiddels verboden.
Verspilling in huishoudens

Gemeten over de hele voedselketen (van producent tot consument), gaat naar schatting een derde van de totale voedselproductie verloren. Een groot deel van deze verliezen wordt nog wel nuttig gebruikt, bijvoorbeeld als veevoer.

Zijn de voedingsmiddelen eenmaal in huis, dan gaat de verspilling door. Gemiddeld belandt bijna 50 kilo van het bruikbare vaste voedsel (inclusief zuivel en olie) dat jaarlijks wordt gekocht, bij het afval. Dat kost elke Nederlander zo'n 155 euro per jaar! Daarnaast verdwijnt er een onbekende hoeveelheid dranken door de gootsteen.

Oorzaken divers

De oorzaken van de verspilling zijn divers: te veel ingekocht, te lang bewaard, te veel gekookt of gewoon niet lekker.

Voedselverspilling in huishoudens en restaurants is verantwoordelijk voor ongeveer 3,5 procent van de totale jaarlijkse uitstoot van broeikasgassen van een gemiddelde consument. In totaal draagt voeding voor bijna 30 procent bij aan de totale uitstoot van broeikasgassen in Nederland.
Kopen op maat

Wanneer u niet te veel eten aanschaft, is de kans kleiner dat u voedsel moet weggooien. Zorgvuldig plannen van maaltijden is daarom belangrijk. Van tevoren een boodschappenlijstje maken, kan ook handig zijn om met de juiste hoeveelheden thuis te komen. Dit geldt zowel voor kleine als grote huishoudens.
Koken op maat

Bij de bereiding is het belangrijk dat u niet meer kookt dan de eters op krijgen; tenzij u de restjes bewaart voor later gebruik. Recepten geven meestal de hoeveelheden aan voor vier personen. Gebruik een keukenweegschaal voor bijvoorbeeld rijst en pasta. Kookt u voor minder personen, let dan op de hoeveelheden. Houdt u toch een deel van de maaltijd over, dan kunt u het bewaren. Zie ook Koken op maat.

Restjes bewaren en gebruiken

Restjes van maaltijden kunt u, verpakt en in de koelkast, twee tot drie dagen bewaren. Ook aangebroken verpakkingen kunt u bewaren. Sluit de verpakking wel goed af of gebruik een bewaarbakje. Zo kan er geen lucht bij en bederft het minder snel. Wilt u restjes combineren tot een nieuw gerecht, kijk dan eens op een receptensite met een zoekfunctie.

Kant-en-klaarmaaltijden

Kant-en-klaarmaaltijden kunnen een goede oplossing zijn. Als de portie voor u passend is, gooit u niets weg en is er geen verspilling. De fabrieksmatige bereiding van een kant-en-klaarmaaltijd is ook energiezuinig.

Als u kunt kiezen, neem dan liever 'koelvers' dan diepvries: dat is beter voor het milieu. Diepgevroren maaltijden kosten anderhalf tot twee keer zoveel energie als de koelverse. Dat komt doordat het veel energie kost om het product in te vriezen en ingevroren te bewaren.
Meer informatie
- Ga naar www.EtenisomopteEten.nl voor meer tips om voedselverspilling tegen te gaan.
- Het Voedingscentrum biedt informatie over eten, en tips om weggooien tegen te gaan: T 070 3068888 / www.voedingscentrum.nl.
- Kijk voor receptensites met een zoekfunctie bijvoorbeeld op www.recepten.nl, www.ah.nl/allerhande of de receptenzoeker van het Voedingscentrum.
- www.culios.nl helpt bij het kiezen, kopen en koken, op basis van een gezinsprofiel.