Alles over energie en milieu in het dagelijks leven

Dubbel glas, HR++ glas en triple glas

HR++ glas en triple glas isoleert veel beter dan enkel glas of gewoon dubbel glas. Je woont comfortabeler en bespaart op je energieverbruik. Milieu Centraal laat zien wat de voordelen zijn van goed isolatieglas en wanneer het vervangen van je oude ramen een goed idee is.

Isolatie-glas 282x212.jpg

Als je kozijnen aan vervanging toe zijn, zijn nieuwe kozijnen met triple glas de beste keuze. Wil je alleen het glas vervangen, dan is triple glas of HR++ dubbelglas in je bestaande kozijnen een goede keuze. Triple glas wordt ook wel HR+++ glas, drievoudig of driedubbel glas genoemd. HR++ dubbel glas wordt vaak kortweg HR++ glas genoemd.

Isolatieglas zorgt ervoor dat warmte beter in huis blijft. Daardoor verbruik je minder gas. Dat zorgt voor minder CO2-uitstoot en is dus goed voor het klimaat. Bovendien is het comfortabel: geen kou meer bij de ramen, geen last meer van beslagen ruiten aan de binnenkant en veel minder geluid van buiten.

Advies op maat over dubbel glas

Ontdek welk isolatieglas bij jouw woning past. Plus: wat kost het en wat bespaar je? 

Check je glas

Tips dubbel glas, HR glas en triple glas

  • 1

    Ga je kozijnen vervangen, kies dan meteen voor HR++ triple glas en goed isolerende kozijnen met dubbele kierdichting. Dit  is iets duurder dan kozijnen met HR++ dubbel glas, maar je hebt nog meer comfort en het bespaart ook meer.

  • 2

    Enkel glas is niet meer van deze tijd. Voor het klimaat en jouw comfort is het goed om dit overal in huis te vervangen door HR++ triple glas of HR++ dubbel glas, ook als je kozijnen nog goed zijn.

  • 3

    Heb je gewoon dubbelglas in je woonkamer en keuken? Voor je comfort en het milieu is het de moeite waard om dit te vervangen door HR++ dubbelglas of triple glas.

  • 4

    Nooit meer onderhoud aan je kozijnen? Overweeg om je houten kozijnen te vervangen door kunststof kozijnen met HR++ triple glas. Dat scheelt gedoe én kosten: een schilder is niet meer nodig.

  • 5

    Ventileren is belangrijk. Laat ventilatieroosters in je ramen plaatsen of zorg voor klepraampjes (met inbraakbeveiliging) die je open kunt zetten.

  • 6

    Enkel glas vervangen door HR++ dubbel glas geeft een rendement dat vergelijkbaar is met een rente van 5 procent op een spaarrekening.

  • 7

    Ga je een offerte vragen? Milieu Centraal heeft een handige checklist gemaakt met vragen die je aan het glasbedrijf of de aannemer kunt stellen.

  • 8

    HR++ dubbel glas en HR++ triple glas hebben een gunstig effect op het energielabel en daarmee op de verkoopwaarde en verkooptijd van je huis.

  • 9

    Voor het plaatsen van isolatieglas zoals HR++ glas geldt een gunstig btw-tarief: 6% btw op de arbeidskosten. Voor materialen en overige kosten is het tarief 21%.

Bekijk de voordelen van dubbelglas en HR-glas in de praktijk

Geen grote klus

Het vervangen van het glas of kozijnen is geen grote klus. Je kunt je hele huis in 5 werkdagen van nieuwe ramen en kozijnen laten voorzien. En het geeft weinig rommel in huis: je hoeft alleen wat meubels te verplaatsen en na afloop schoon te maken.

ervaringen_met_energie-230x180.png

'In één dag is al het glas op de eerste verdieping vervangen door HR++ glas én alle rotzooi netjes opgeruimd!' Lees meer ervaringen.

Glas vervangen: kies triple glas of HR++ dubbel glas

Triple glas en HR++ glas zijn nu de standaard als je enkel glas of gewoon dubbel glas (‘thermopane glas’) gaat vervangen. Het is zonde om voor een lagere isolatiewaarde te kiezen. Met triple glas en HR++ dubbel glas bespaar je veel meer energie dan met gewoon dubbel glas en de extra kosten vallen mee.

Triple glas is soms te dik of te zwaar om in bestaande ‘draaiende’ kozijnen te plaatsen (dat zijn ramen die open kunnen). Vervang dan het hele kozijn of kies voor HR++ dubbel glas. Pas wel op met verschillende soorten glas in één gevel: plaats je bijvoorbeeld triple glas in een groot kozijn en HR++ dubbelglas in een kleiner raam dat ernaast zit (en dat open kan), dan zie je iets verschil in kleur en lichtinval. Meestal is dit niet hinderlijk, maar je kunt het glasbedrijf vragen om vooraf het verschil te laten zien.

Kozijnen vervangen? Kies meteen voor HR++ triple glas!

Zijn je kozijnen aan vervanging toe? Kies dan voor nieuwe kozijnen met HR++ triple glas en dubbele kierdichting. Daarmee heb je in één klap de beste isolatie voor jouw ramen. De meerkosten van triple glas vallen erg mee: het plaatsen van nieuwe kozijnen met HR++ triple glas kost ongeveer 20% meer dan met HR++ dubbel glas. Nieuwe kozijnen met gewoon dubbel glas zijn even duur als met HR++ dubbel glas. Kozijnen voor triple glas zijn er in alle materialen: hout, kunststof, aluminium of staal met thermische onderbreking. Kies voor kozijnen met een dubbele kierdichting en een lage U-waarde: maximaal 1,3 W/m2K.

Enkel glas? Meteen vervangen!

Milieu Centraal adviseert om al het enkel glas in huis meteen te vervangen door HR++ triple glas of HR++ dubbel glas. Ook als je kozijnen nog niet aan vervanging toe zijn en ook in ruimtes die je niet verwarmt. Houten kozijnen die nog goed zijn, kunnen meestal aangepast worden door de sponningen uit te frezen en glaslatten te gebruiken.

Met HR++ triple of HR++ dubbel glas bespaar je niet alleen veel energie, je hebt ook veel meer comfort: je huis houdt de warmte beter vast en je hoort minder geluid van buiten.

Ook in onverwarmde ruimtes glas vervangen

Het loont ook om isolatieglas te plaatsen in ruimtes die je niet verwarmt. Je huis verliest namelijk veel warmte via deze onverwarmde ruimtes, zeker als ze grenzen aan ruimtes die je wel verwarmt.

Een uitzonding is een onverwarmde serre aan de zonnige kant (zuid, west of oost) van het huis: vanwege het grote glasoppervlak is het beter om in de serre enkelglas te plaatsen omdat anders de temperatuur te hoog wordt in de zomer. Plaats wel HR++ veiligheidsglas in de deuren die vanuit het huis toegang geven aan de serre en HR++ glas in de ramen tussen huis en serre.

Gewoon dubbel glas (thermopane)? Vervangen wenselijk

Gewoon dubbel glas vervangen door HR++ triple of HR++ dubbel glas is zinvol in ruimtes die je regelmatig verwarmt (woonkamer, keuken, werkkamer die je veel gebruikt). Ook als je kozijnen nog niet aan vervanging toe zijn. Het levert meer comfort op en bespaart energie. In onverwarmde ruimtes zal de afweging waarschijnlijk anders uitvallen: neem daar triple glas op het moment dat je de kozijnen vernieuwt. Gewoon dubbel glas wordt ook wel thermopane glas genoemd.

Besparing op stookkosten: overzicht soorten glas

In deze tabel vind je een indicatie van de besparing op gas voor de woonkamer, per vierkante meter raam ten opzichte van enkel glas.

beweeg de tabel van links naar rechts

Soort vensterglas (U-waarde) Gasbesparing* / m2 raam Kostenbesparing* / m2 raam
HR++ triple glas (0,5 - 0,9) in nieuw kozijn** 30 m3 € 19
HR++ triple glas (0,5 - 0,9) in bestaand kozijn** 25 m3 € 16
HR++ dubbel glas (1,0 - 1,2) 23 m3 € 15
HR+ (1,3 - 1,6) 21 m3 € 13
HR (1,7 - 2,0) 16 m3 € 10,50
Voorzetraam met coating (1,8) 16 m3 € 10,50
Dubbel glas (2,7) 13 m3 € 8,50
Voorzetraam zonder coating (2,7) 13 m3 € 8,50
Enkel glas (5,8) - -

*Besparing per jaar. Geldig voor een woning met hr-combiketel, een gemiddelde binnentemperatuur in de woonkamer (over dag en nacht) van 18 graden, en bij een gasprijs van 66 eurocent per m3 (prijspeil 2016).

**Nieuw kozijn met U-waarde van maximaal 1,3, bestaand kozijn met U-waarde van 2,4.

U-waarde van glas

De isolatiewaarde van glas wordt uitgedrukt in een U-waarde: hoe lager de U-waarde, hoe beter het glas isoleert. Triple glas heeft de laagste U-waarde (0,5 – 0,9).

Kozijnen met HR++ triple glas zijn 20% duurder in aanschaf dan kozijnen met HR++ dubbel glas maar besparen ook 25% meer op de stookkosten.

Wat is HR-glas?

Hoog rendement glas bestaat uit 2 of 3 glasplaten met daartussen een ruimte (de spouw). In de spouw zit droge lucht (bij HR en HR+ glas) of een edelgas, meestal argon (bij HR++ glas en triple glas). De lucht of edelgassen in de spouw isoleren; edelgassen isoleren beter dan droge lucht.

Aan de binnenzijde van HR-glas zit ook een onzichtbare coating (laagje), die de isolatie nog meer verbetert (vandaar de aanduiding HR, hoog rendement). De coatings weerkaatsen namelijk warmte, terwijl ze licht doorlaten.

Er is ook ZHR++ dubbel of triple glas met een extra zonwerende coating aan de buitenzijde. Dat laat minder zonlicht door en is koeler in de zomer, maar in de winter profiteer je minder van de zon dan met HR++ glas. Buitenzonwering met HR++ glas heeft de voorkeur boven ZHR++ glas: dat is effectiever in de zomer en geeft meer profijt van de zon in de winter. ZHR++ dubbel glas is vooral handig op plaatsen waar buitenzonwering moeilijk toe te passen is, zoals in de hoogbouw.

HR en HR+: alleen als HR++ of triple niet kan

HR en HR+ zijn dunnere varianten van HR-glas die beter isoleren dan gewone dubbele beglazing, maar minder goed dan HR++ glas. Milieu Centraal adviseert deze glassoorten alleen als HR++ glas niet mogelijk is. Bijvoorbeeld als het kozijn van draaiende ramen (dus: ramen die open kunnen) te smal is om aan te passen of te zwaar wordt met HR++ dubbel of triple glas. Of in bestaande kozijnen van kunststof, aluminium of staal als deze nog niet aan vervanging toe zijn.

Dubbel glas herkennen: heb ik gewoon dubbel glas of HR-glas?

Zo check je of er HR-glas er in je ramen zit:

  • Houd een aansteker of brandende lucifer 5 tot 10 cm voor het raam en kijk naar de weerspiegeling van de vlammetjes in de ruit. Je ziet 4 vlammetjes. Bij gewoon dubbel glas hebben alle vlammetjes dezelfde kleur, bij HR-glas heeft het tweede vlammetje een andere kleur (meestal blauw). Dit komt door de coating. Je kunt hiermee alleen zien of je HR-glas hebt, maar niet welk soort HR-glas.
  • Kijk of er op de aluminium strip tussen de glasplaten een code staat met HR, HR+ of HR++ erbij. Staat er niets bij, dan is de kans groot dat je gewoon dubbel glas hebt.

Aandachtspunten triple glas en HR++ glas

Zorg voor ventilatie

Vervang je enkel glas of dubbel glas door HR++ triple of HR++ dubbel glas, zorg dan voor voldoende ventilatie, bijvoorbeeld met roosters boven de ruit of klepraampjes die je kunt openzetten. Zonder genoeg ventilatie kan vocht neerslaan op de (koudere) muur of het dak, wat vochtplekken en schimmels kan veroorzaken. Kijk op Ventileren.

Condens

's Nachts en 's ochtends kan er condens ontstaan op de buitenkant van het glas. Dat komt doordat triple glas en HR++ dubbel glas zo goed isoleert, dat de temperatuur van de buitenruit relatief laag is. De condens is niet gevaarlijk en verdwijnt vanzelf in de loop van de ochtend.

Voorkom breken

HR-glas kan breken door grote temperatuurverschillen. Zulke thermische breuken vallen niet onder de garantie. Plak daarom geen folie op het glas, hang geen binnenzonwering vlak voor het glas en sproei geen koud water op een door de zon verhitte ruit. Zorg dat het glas niet lange tijd half in de zon, half in de schaduw komt (bijvoorbeeld doordat er een grote struik voor staat of doordat de buitenzonwering het glas half in de schaduw houdt).

Onderhoud kozijnen en glas

Onderhoud van de kozijnen is belangrijk: zonder goed onderhoud kan de zijkant van het dubbelglas in contact komen met vocht en daardoor lek raken. Ook de constructie en het hang- en sluitwerk van raamkozijnen moeten stevig blijven, anders kan het glas breken door bijvoorbeeld sterke wind.

Alternatieven voor triple glas of HR++ dubbel glas

Is HR++ triple glas of HR++ dubbel glas bij jou niet mogelijk? Er zijn enkele alternatieven waarmee je de isolatiewaarde van enkel glas kunt verbeteren: voorzetramen, raamfolie, monumentenglas. Deze leveren een besparing en comfort op die vergelijkbaar is met gewoon dubbel glas. Milieu Centraal raadt deze vormen van isolatie alleen aan als HR++ glas echt niet mogelijk is voor jou. Bijvoorbeeld als je in een monument woont of huurder bent. Heb je erg weinig geld te besteden, dan kun je met raamfolie de isolatie van je raam toch iets verbeteren (vergelijkbaar met dubbel glas). Of denk aan isolerende gordijnen.

Voorzetraam

Met een voorzetraam maak je op een eenvoudige manier 'dubbel glas' van bestaand enkelglas.
Het voorzetraam wordt aan de binnen- of buitenkant geplaatst tegen een bestaand houten raamwerk of in een stalen kozijn, zodat een isolerende luchtlaag (luchtspouw) tussen de glasplaten ontstaat. Voorzetramen zijn ook verkrijgbaar met HR warmtereflecterende coating.

Monument? Speciaal glas of raamfolie

Voor monumentale panden is er speciaal isolatieglas (monumentenglas). Dit ziet eruit als oud glas en is vrij dun zodat het in de bestaande kozijnen geplaatst kan worden. Er is enkelvoudig en dubbel monumentenglas. Een goedkoper alternatief voor monumentenglas is isolerende raamfolie.

Kleine ruitjes of glas in lood?

Bestaat jouw raam uit kleine ruitjes met latjes ertussen? Overweeg dan om deze te vervangen door één grote ruit met een ruitverdeling in de spouw en/of op de ruit (dit heet Wienersprossen). Je ziet het verschil nauwelijks, terwijl het goedkoper is én beter isoleert dan allemaal aparte kleine ruitjes met isolatieglas. Het is ook mogelijk om glas in lood in de spouw te plaatsen.

Gevolgen voor het milieu

Isolatieglas is goed voor het klimaat, want je hoeft minder hard te stoken. Enkel glas vervangen door HR++ glas kan in een gemiddelde eengezinswoning (21,5 m2 glas) gemiddeld 430 m3 gasverbruik per jaar besparen. Dat is aanzienlijk als je bedenkt dat een eengezinswoning gemiddeld 1.400 m3 gas voor centrale verwarming nodig heeft.

Productie van HR glas

De productie van HR++ glas kost meer energie dan die van enkel glas. Maar je bespaart met HR++ glas door de jaren heen zo veel energie in huis dat dit de productie-energie ruimschoots goedmaakt. De edelgassen (zoals argon) en coatings in triple glas en HR++ glas zijn onschadelijk voor de gezondheid en het milieu.

Breng oud glas naar de glashandel

Lever oud vensterglas in bij de glasvakhandel of de milieustraat in je gemeente. Het glas wordt hergebruikt voor de productie van nieuw glas (vooral verpakkingsglas). Dat bespaart energie en grondstoffen. Vensterglas mag niet in de glasbak, lees meer bij Welk afval waar – Glasbak.

Vakman, keurmerken en garanties

Laat het glas het liefst plaatsen door een vakman die is aangesloten bij branchevereniging OnderhoudNL of de GBO (Glas Branche Organisatie). OnderhoudNL-bedrijven geven 5 tot 10 jaar garantie op het glas en de juiste plaatsing van het glas.

Vraag om glas met het KIWA- of KOMO-keurmerk: daarvan weet je zeker dat het is wat het zegt dat het is. Tussen de glasplaten of op een sticker staat of het HR, HR+ of HR++ glas is. De sticker geeft ook aan wat de binnen- en buitenzijde van het glas is voor de juiste plaatsing. Voor meer informatie zie de Keurmerkenwijzer.

Kozijnen en deuren

Ga je ook kozijnen en/of buitendeuren vervangen, dan kun je voor het milieu vooral op 2 dingen letten: lange levensduur en een goede isolatiewaarde.

Uit onderzoek naar de hele levenscyclus van kozijnen blijkt dat de milieu-impact van houten, aluminium of kunststof kozijnen weinig van elkaar verschilt. Belangrijk is wel om te kiezen voor hoge kwaliteit zodat een lange levensduur gegarandeerd is. En binnen een materiaalsoort zijn bepaalde varianten milieuvriendelijker. Keurmerken helpen om hoge kwaliteit en milieuvriendelijkheid te herkennen.

Keurmerken voor hout, kunststof,  aluminium en staal

KOMO-keur is een algemeen keurmerk dat hoge kwaliteit garandeert. KOMO-producten zijn verkrijgbaar bij timmerfabrikanten die zijn aangesloten bij de Stichting Garantie Timmerwerk. Let er bij houten kozijnen op dat het hout afkomstig is uit duurzaam beheerde bossen (PEFC of FSC-keurmerk, zie keurmerken hout). Ook DUBOkeur (op houten en aluminium kozijnen) wijst op milieuvriendelijke varianten, zie Klussen. Let bij kunststof kozijnen op het VKG-keurmerk, dat stelt hoge eisen op gebied van kwaliteit en recycling. En bij aluminium en stalen kozijnen kunt je letten op het VMRG-keurmerk, eveneens voor eisen aan kwaliteit en recycling.

Montagekozijnen

Voor lange levensduur zijn ook houten montagekozijnen (categorie II en III) aan te raden. Deze komen kant-en-klaar van de fabriek (inclusief glas, verf en andere afwerking). Montagekozijnen zijn van hoge kwaliteit en demontabel waardoor bijvoorbeeld reparatie en hergebruik mogelijk zijn.

Warmteverlies kozijnen: kies lage U-waarde

Met goede isolatie verlies je minder warmte. Ook vermindert het risico op vochtneerslag in het kozijn. Er is verschil tussen kozijnen en deuren in de mate waarin ze warmte tegenhouden, te zien aan de U-waarde. Een lage U-waarde (voor kozijnen maximaal 2,4 en voor deuren maximaal 0,8) zorgt voor goede isolatie. Dat is het geval bij kunststof en houten kozijnen, bij aluminium en stalen kozijnen met thermische onderbreking en bij isolerende deuren met een kunststof hardschuimkern. Voor triple glas zijn kozijnen met extra lage U-waarde verkrijgbaar.

Bij kozijnen met een thermische onderbreking zit er een laag isolatiemateriaal tussen de binnen- en buitenkant van het kozijn. Daardoor kan minder warmte via het kozijn naar buiten ontsnappen. Vooral bij aluminium en staal is dat belangrijk, maar er zijn ook houten kozijnen te koop met thermische onderbreking.

Goed plaatsen en onderhouden

Behalve de kwaliteit van de kozijnen is goede plaatsing en onderhoud belangrijk om de volledige levensduur te benutten, en bijvoorbeeld kieren en tocht te voorkomen. Vraag het bedrijf dat de kozijnen plaatst om te letten op zogeheten 'bouwkundige referentiedetails woningbouw' van SBR, deze voldoen aan de wettelijke eisen van het Bouwbesluit.

Aluminium en kunststof kozijnen hoef je alleen schoon te houden, met een sopje bijvoorbeeld. Kozijnen die geschilderd zijn - doorgaans houten kozijnen maar soms ook aluminium - moet je jaarlijks inspecteren en eventueel bijwerken. Eens per 5 jaar is een nieuwe verflaag nodig (zie ook schilderen van hout). Controleer jaarlijks de tochtprofielen en het hang- en sluitwerk op slijtage.

Meer informatie

Terug naar boven