Praktisch over duurzaam

Eenmalige tassen

Ga je boodschappen doen of winkelen? Neem dan je eigen stevige tas mee. Gratis plastic tasjes zijn sinds begin 2016 verboden. Daardoor is het aantal met 70 procent afgenomen, maar nog steeds belandt er eentje per persoon per week bij het afval. Een papieren tas is niet beter voor het milieu.

Kies de boodschappentas.jpg

De beste keuze voor het milieu is om je eigen boodschappentas mee te nemen bij het winkelen, dat bespaart heel wat (gratis) eenmalige tassen.

Tips voor je boodschappen

  • 1

    Neem je eigen boodschappentas mee, dat spaart materiaal uit van eenmalige tassen.

  • 2

    Kun je in de winkel kiezen tussen een eenmalige tas of een big shopper, kies dan voor de big shopper. Deze gaat veel langer mee.

  • 3

    Zorg dat je altijd een tas bij je hebt. Er zijn sterke tassen die je heel klein kunt opvouwen voor in je handtas of jaszak.

  • 4

    Neem ook geen papieren tassen aan. Die zijn niet beter voor het milieu, en kun je vaak maar 1 keer gebruiken. Ook hebben veel papieren tassen een laagje plastic, waardoor ze niet bij het oud papier mogen en niet te recyclen zijn. 

  • 5

    Zorg dat je tas geen zwerfafval wordt en gooi hem in de juiste afvalbak. Kijk in de Afvalscheidingswijzer hoe je verschillende soorten tassen moet weggooien.

Verbod op gratis plastic tassen

Sinds 1 januari 2016 zijn gratis plastic tassen in Nederland verboden. Dit verbod sluit aan op het plan van het Europees Parlement om het aantal plastic tassen in Europa sterk te verminderen. Het doel is om het aantal gebruikte plastic tassen in 5 jaar tijd tot maximaal 40 per persoon per jaar terug te dringen, om zo zwerfvuil tegen te gaan en te zorgen dat er geen grondstoffen verspild worden.

Wat mag niet meer?

Een winkelier mag geen gratis plastic tas meer meegeven aan klanten die iets  hebben gekocht. Het verbod geldt voor de hele detailhandel, dus ook de apotheek, snackbar en kledingwinkel.

Wat mag nog wel?

Een winkelier mag plastic tassen blijven verkopen bij de kassa, als de kosten maar zichtbaar zijn op de bon. Tassen van ander materiaal mogen wel gratis blijven. Op het verbod zijn verschillende uitzonderingen. De winkelier mag een heel dun plastic zakje (ook bekend als een hemdtasje) meegeven in de volgende situaties:

  • Bij onverpakte levensmiddelen die oneetbaar kunnen raken door vervuiling of besmetting met ziekmakers. Denk bijvoorbeeld aan lekvocht van rauwe vis, rauw vlees of rauw gevogelte.
  • Als verpakking voor losse levensmiddelen om voedselverspilling te voorkomen. Een voorbeeld hiervan zijn losse groente, fruit en broodjes.
  • Voor het verpakken van taxfree gekochte vloeistoffen, spuitbussen of gels, na de douanecontrole op een luchthaven.

Bij promotie die losstaat van gelijktijdige verkoop mag een winkelier nog steeds een gratis plastic tas weggeven (bijvoorbeeld goodybags op beurzen).

Een kwartje voor een plastic tas

Winkeliers mogen zelf bepalen hoeveel geld ze vragen voor een plastic tas. De overheid stelt geen minimumprijs vast, maar adviseert een richtbedrag van 25 cent. Er moet wel aangetoond kunnen worden dat er voor een tas is betaald. Het bedrag moet dus apart op de kassabon staan, bovenop het aankoopbedrag.

Effect van verbod

Krap een jaar na het verbod op de plastic tasjes is onderzoek gedaan naar het effect. Dit is op twee verschillende wijzen onderzocht. Ten eerste door 300 winkeliers te bellen, ten tweede door ‘harde’ cijfers van tassenverkoop en -productie op te halen bij tassenfabrikanten. Hieruit bleek dat er na de invoering van het verbod 70 procent minder gratis plastic tasjes uitgedeeld werden. Het aantal meegegeven plastic tasjes daalde van 170 per persoon per jaar naar 51 per persoon per jaar. Dat is er nog altijd 1 per week. 30 procent van de winkeliers biedt een papieren tas aan als alternatief voor de plastic tas, meestal gratis. 

Milieu-impact van verschillende tassen

Er zijn een paar onderzoeken gedaan naar de milieu-impact van verschillende soorten draagtassen, van papier tot plastic en van hemdtasje tot big shopper. Daarbij is bijvoorbeeld gekeken naar CO2-uitstoot en landgebruik. Zwerfafval en de bijdrage aan de plastic soep is niet meegewogen, omdat er nog geen algemeen geaccepteerde methode is om dit te doen. Bij de milieu-impact speelt natuurlijk mee hoe zwaar en sterk een tas is en hoe vaak je hem kunt gebruiken. Hoe vaker je een tas gebruikt, hoe beter hij uit de vergelijking komt. Een dun plastic hemdtasje gebruik je bijvoorbeeld meestal maar één keer, maar een big shopper van kunststof kan minstens 75 keer mee. Draagtassen van gerecycled materiaal hebben uiteraard een lagere milieu-impact dan dezelfde tas van nieuw materiaal.

Papier of plastic?

Nu gratis plastic tassen verboden zijn, geven winkels vaak tassen van een ander materiaal mee, zoals papier. Maar ook papier heeft milieu-impact. En voor een papieren tas is meer materiaal nodig dan voor een plastic tas, om dezelfde draagkracht te krijgen. Ook gaat een papieren tas minder lang mee. Papier is daardoor niet milieuvriendelijker dan plastic. Papier heeft wel als voordeel dat het niet bijdraagt aan de plastic soep als het in zee terecht komt. Maar dat voordeel geldt weer niet voor de luxe papieren tassen met een plastic laagje die je steeds meer ziet. Verder duurt het best lang voordat papier in de natuur vergaat (een half jaar tot een jaar). Ook papieren tassen horen dus in de (juiste) afvalbak.

Beste keuze: zelf een tas meenemen

Voor het milieu is het een goede keus om je eigen, stevige boodschappentas te gebruiken. Het meest milieuvriendelijk zijn stevige tassen (big shoppers) van (gerecycled) polypropyleen, PET, of jute. Ook een opvouwbaar nylon tasje is een duurzame keuze, en een katoenen tas als je hem vaker dan 75 keer gebruikt. Een draagtas met een stevig plastic handvat, die je bij de kassa van de supermarkt kunt kopen, is voor het milieu ook goed als je hem vaker dan 10 keer gebruikt.

Tas vergeten en toch een plastic tas gekocht? Gebruik die dan zo vaak mogelijk. Dat scheelt de volgende keer weer een plastic tas.

Terug naar boven

Deze site gebruikt alleen cookies om te meten, je bezoek is dus anoniem.