Honden en katten die zich vaak krabben, hebben meestal last van vlooien. Om vlooien te voorkomen en te bestrijden bestaan er verschillende antivlooienmiddelen. Helaas kan het gebruik van deze middelen schadelijk zijn voor het milieu. Probeer daarom een vlooienplaag zoveel mogelijk op andere manieren te voorkomen. En ga bewust om met antivlooienmiddelen. Op deze pagina ontdek je hoe je dat doet.
Onderwerpen
Vlooien veroorzaken jeuk en kunnen infecties overbrengen zoals de kattenkrabziekte of lintwormen. Er bestaan verschillende antivlooienmiddelen om vlooien te voorkomen en te bestrijden. Deze werken ook tegen teken. Helaas kunnen deze middelen schadelijk zijn voor het milieu als ze via huisdieren in de natuur terechtkomen. Wil je een kat of hond nemen? Besef dan dat deze middelen soms nodig zijn. Heb je al een hond of kat? Houd er dan rekening mee dat antivlooienmiddelen schadelijk zijn voor het milieu.
01
Controleer regelmatig op vlooien en teken. Gebruik hiervoor bijvoorbeeld een vlooienkam.
02
Verklein de kans op een vlooienplaag door regelmatig te stofzuigen en te dweilen. Klop de slaap- en rustplekken van je huisdier regelmatig af en was deze op 60 °C.
03
Overweeg of je je huisdier (meer) binnen of in je eigen tuin kunt houden. Zo voorkom je besmetting met andere dieren. Laat honden zo veel mogelijk uit op momenten dat er weinig andere honden zijn. Vermijd drukke uitlaatplekken.
04
Vraag jezelf af of antivlooienmiddelen echt nodig zijn. Kun je deze eventueel verminderen of zelfs weglaten? Dit verschilt per situatie. Maak een goede afweging en overleg bij twijfel met je dierenarts.
05
Moet je je huisdier toch met antivlooienmiddel behandelen? Overleg dan met je dierenarts wat de minst schadelijke optie is. Volg de instructies in de bijsluiter goed op.
06
Zorg dat het antivlooienmiddel niet via vachtharen en uitwerpselen in de natuur terechtkomt. Borstel je huisdier regelmatig en gooi haren en uitwerpselen bij het restafval.
07
Voorkom dat het antivlooienmiddel in buitenwater terechtkomt. Laat je hond na een behandeling een tijd niet in buitenwater zwemmen of badderen. Heeft je hond een antivlooienband? Neem deze dan af voordat het dier het water in gaat.
Vlooien komen voor op vogels en in het wild levende zoogdieren. Huisdieren hebben er ook last van: katten en honden, maar ook konijnen en kippen. Hoe weet je of jouw huisdier vlooien heeft? Kam het dier een week lang elke dag met een speciale vlooienkam. Vind je volwassen vlooien of vlooienpoepjes? Dan is het dier waarschijnlijk besmet. De poepjes zien eruit als zwartbruine puntjes die op een witte tissue roodbruin verkleuren. Op mensen kunnen vlooien niet overleven. Toch proberen ze dat wel: vandaar dat jij soms ook gebeten wordt.
Dieren lopen meestal buiten een vlooienbesmetting op waar ze vlooieneitjes meenemen in hun vacht. Deze eitjes kun je niet zien met het blote oog. Net als larven en poppen vind je ze vooral in manden of op kleden van huisdieren. Vlooienlarven houden van donkere, rustige plaatsen. Vaak is dat een tapijt, maar ook op houten of stenen vloeren kan een vlooienplaag ontstaan.
Controleer je huisdier regelmatig op vlooien met een vlooienkam. Zo verklein je de kans op een vlooienplaag. Houd ook de omgeving van je huisdier schoon. Stofzuig en dweil regelmatig en klop de slaap- en rustplekken van het dier af. Was deze ook regelmatig op 60 °C.
Laat honden zoveel mogelijk uit op momenten dat er weinig andere honden zijn. Vermijd drukke uitlaatplekken. Zo verklein je de kans op een besmetting met andere dieren. Overweeg ook of je je huisdier (meer) binnen of in je eigen tuin kan houden. Houd je je huisdier thuis? Let er dan op dat het dier genoeg ruimte en prikkels heeft. Zorg daarnaast dat je huisdier altijd bij eten, water en bijvoorbeeld een kattenbak kan.
Vermijd plekken waarvan bekend is dat er veel teken voorkomen. Ga ook niet naar gebieden met hoog gras. Houd online een tekenradar in de gaten. Zo zie je op welke plekken en wanneer er veel teken voorkomen. Teken zijn vooral in de zomer erg actief.
Antivlooienmiddelen bestrijden niet alleen vlooien, maar voorkomen deze ook. Dit noem je preventief behandelen. Een huisdier dat preventief behandeld wordt, heeft dus nog geen last van vlooien. Antivlooienmiddelen kunnen schadelijk zijn voor het milieu als ze via huisdieren in de natuur terechtkomen. Dit kan bijvoorbeeld via urine, ontlasting, vachtharen en afspoeling door water of regen. Vraag jezelf daarom steeds af of preventief gebruik van antivlooienmiddelen nodig is. Of dat je het gebruik kunt verminderen.
Of je je huisdier preventief moet behandelen, hangt af van de situatie. Is je huisdier veel buiten of vaak in contact met andere dieren? Dan is de kans op vlooien groter. Is je huisdier allergisch voor vlooienbeten? Dan is het preventief behandelen met antivlooienmiddelen meestal echt nodig. Onderzoek in andere gevallen hoeveel risico je huisdier loopt op vlooien. Komt jouw huisdier niet in contact met andere dieren (zoals bij een binnenkat)? Dan is de kans op een vlooienplaag ook erg klein. Maak een goede afweging en overleg bij twijfel met je dierenarts. Houd in je achterhoofd dat er altijd een kleine kans bestaat op een vlooienplaag. Maak de omgeving van je huisdier daarom regelmatig schoon.
Is het toch belangrijk dat je jouw huisdier (preventief) behandelt met een antivlooienmiddel? Overleg dan met je dierenarts welke behandelmogelijkheden er zijn. Vraag of je het minst schadelijke middel als eerste kan proberen. Probeer eerst middelen met spinosad (tegen vlooien). Kies bij voorkeur niet voor de middelen fipronil, imidacloprid en dinotefuran en vermijd cocktails van verschillende middelen. Volg bij het gebruik van antivlooienmiddelen de instructies op de bijsluiter precies op. Gebruik niet meer dan nodig. Let op: een vlooienband beperkt zich vooral tot de nek en is daardoor niet altijd even effectief.
Wil je een vlooienplaag bestrijden? Pak dan ook de groei van nieuwe vlooien aan met deze tips:
Gebruik je een antivlooienmiddel? Zo voorkom je milieuschade:
Heb je toch een chemisch middel nodig om je huisdier preventief te behandelen of een vlooienplaag te bestrijden? Let dan op de volgende punten.
Tegen vlooien zijn chemische bestrijdingsmiddelen te koop. Koop alleen middelen met een toelating van het College voor de toelating van gewasbeschermingsmiddelen en biociden (Ctgb). Koop nooit iets waar de ingrediënten niet op staan. Een toegelaten middel herken je op de verpakking aan een nummer dat begint met 'NL', 'EU' of eindigt op een 'N'. Lees meer over toegelaten middelen. Welk middel je mag gebruiken tegen een plaag kan je ook vinden op de toelatingslijst van het Ctgb (opent in nieuw tabblad).
Bestrijdingsmiddelen zijn vaak toegelaten voor specifieke (plaag)dieren. Weet je niet zeker met welke plaagdier jij te maken hebt? Schakel dan het EIS Kenniscentrum Insecten (opent in nieuw tabblad) in om erachter te komen. Hier zijn wel kosten aan verbonden.
Dat een middel is toegelaten betekent nog niet dat het milieuvriendelijk is. Sommige stoffen zijn bij verkeerd gebruik schadelijk voor het grondwater, de bodem of voor andere dieren dan het plaagdier. Volg daarom altijd nauwkeurig de gebruiksaanwijzing van een bestrijdingsmiddel. Zo houd je de risico's voor je gezondheid en het milieu zo laag mogelijk.
Soms zie je termen als 'plantaardig', ‘natuurlijk’ of ‘milieuvriendelijk’ op het etiket staan. Dit soort woorden zeggen niet dat een bestrijdingsmiddel onschadelijk is. Gif is gif. Dat geldt ook voor 100 procent natuurlijke middelen. Het gebruik van misleidende claims is niet toegestaan. Maar ze komen soms toch voor. Blijf dus altijd zelf opletten. En check de kleine lettertjes op het etiket.
Laat na gebruik de spuitbus of andere verpakking heel en lever restanten in als klein chemisch afval.
Heb je alles geprobeerd en heb je nog steeds last van de plaag? Schakel dan professionele bestrijders in. Erkende bestrijders kijken eerst samen met jou wat je aan preventie kan doen. Pas als laatste redmiddel gebruiken ze gif. Erkende professionele plaagdierbestrijders vind je via brancheverenigingen NVPB (opent in nieuw tabblad) en PLA..N (opent in nieuw tabblad).
Laatst gewijzigd: 12 november 2026
Pagina delen
Er zijn in Nederland bijna 22 miljoen huisdieren. Denk aan honden, katten, vissen, knaagdieren en kippen. Al die dieren hebben impact op het milieu door hun voer, verzorging, poep en afval. Waar kun jij op letten bij jouw huisdier?
Lukt het echt niet om ongedierte, onkruid of schimmel op een milieuvriendelijke manier weg te krijgen? Dan kun je gebruikmaken van bestrijdingsmiddelen. Omdat bestrijdingsmiddelen giftig zijn, zitten er risico’s aan voor mens, dier en milieu. Op deze pagina lees je waar je op moet letten als je bestrijdingsmiddelen inzet, zodat mensen, planten en dieren (vooral insecten) geen gevaar lopen.
Klein chemisch afval (kca) is een verzamelnaam voor allerlei soorten gevaarlijk afval, van spaarlampen en batterijen tot gootsteenontstopper en verf. Lever klein chemisch afval altijd op de juiste manier in.
Als je een kat hebt, kun je eigenlijk niet zonder kattenbak. Voor het milieu maakt het verschil welk soort kattenbakvulling je kiest en hoe lang je ermee doet. De vulling gaat langer mee als je regelmatig drollen wegschept. Na gebruik moet kattenbakvulling bij het restafval.
