Als je een kat hebt, kun je eigenlijk niet zonder kattenbak. Voor het milieu maakt het verschil welk soort kattenbakvulling je kiest en hoe lang je ermee doet. De vulling gaat langer mee als je regelmatig drollen wegschept. Na gebruik moet kattenbakvulling bij het restafval.
Welke milieu-impact hebben het voer, de verzorging, de poep en het afval van jouw huisdier?
In Nederland wonen meer dan 3 miljoen katten. Deze katten doen deels buiten hun behoefte (dat geeft overlast) en voor de rest binnen op de kattenbak. De kattenbakvulling die hiervoor nodig is, is goed voor gemiddeld 7 procent van de jaarlijkse milieubelasting van een kat. Voer heeft de grootste impact. Hoe ga je duurzaam om met kattenbakvulling?
01
Schep regelmatig poep/urine uit de bak. Hierdoor stinkt de kattenbak minder en hoef je de kattenbakvulling minder vaak te vervangen.
02
Gebruik kattenbakvulling van hernieuwbare grondstoffen, zoals houtsnippers, maisstengels of tarwestengels.
03
Kattenbakvulling (ook van hernieuwbare grondstoffen!) moet na gebruik bij het restafval. Gooi het dus níét bij het gft.
04
Gooi kattenbakvulling nooit op je eigen composthoop of in de tuin. Want kattenuitwerpselen kunnen ziekteverwekkers bevatten zoals toxoplasmose.
05
Sommige kattenbakvulling klontert samen als het nat wordt. Klontvormende kattenbakvulling kun je makkelijker uitscheppen.
Wie een kat heeft, gebruikt jaarlijks een flinke hoeveelheid kattenbakvulling. Hoeveel dit precies is, hangt af van:
Naar schatting gebruikt een gemiddelde Nederlandse kat 50 tot 100 kilo kattenbakvulling per jaar. De milieubelasting van kattenbakvulling is afhankelijk van het soort korrel (productie, afvalscenario), de herkomst (transportafstand) en het verbruik.
Je kunt kattenbakkorrels indelen in twee soorten:
Beide soorten vulling hebben voor- en nadelen voor het milieu.
Kattenbakkorrels van mineralen zijn gemaakt van grondstoffen die opraken. De mineralen voor de vulling komen uit mijnen en dat heeft impact op het landschap. Soms nemen fabrikanten maatregelen om het landschap te herstellen als de mijn opgebruikt is. Verder kost het transport van de korrels vanuit de mijngebieden naar Nederland energie. Een ander nadeel van mineralen is dat ze niet verbranden in de vuilverbranding, waardoor ze de afvalberg vergroten. Van de kattenbakvulling met mineralen is bentoniet klontvormend. Sepioliet, attapulgiet en silicagel zijn dat niet.
Silicagelkorrels staan bekend om hun zeer hoge absorberende vermogen. Maar de productie van silicagel uit China heeft een hoge klimaatbelasting Op de verpakking van kattenbakvulling staat helaas meestal niet uit welk land de korrels komen.
Je kunt ook kattenbakvulling gebruiken van hout, (gerecycled) papier, stro of maïsstengels. Dit zijn hernieuwbare grondstoffen: je kunt ze steeds opnieuw aanplanten. Korrels uit duurzaam beheerde bossen of uit restproducten van de hout- of papierindustrie komen niet van grondstoffen die opraken. Maar ze 'concurreren' wel met andere (hoogwaardigere) toepassingen. Ze hadden ook gebruikt kunnen worden voor bijvoorbeeld houtpellets of veevoer.
Kattenbakvulling die is gemaakt van houtsnippers, maïsstengels of tarwestengels is klontvormend. Houtsnippers hebben daarbij de laagste milieubelasting. Pellets (kleine staafjes) van hooi, papier of hout vormen geen klonten. Als je kiest voor houtsnippers of houtpellets, kies dan bij voorkeur snippers of pellets met een FSC-keurmerk. Kattenbakvulling van hernieuwbare grondstoffen verbrandt in de afvalverbrandingsinstallatie en zorgt dus niet voor een grotere afvalberg.
Klontvormende kattenbakvulling klontert samen als deze nat wordt. Hierdoor kun je de vieze vulling (met plas of poep) makkelijk wegscheppen. Je hoeft ook niet de hele bak te verschonen. Hoe fijner de korrel, hoe beter dit effect en hoe zuiniger in gebruik. Niet-klontvormende kattenbakvulling klontert niet samen als deze nat is. Deze soort vulling absorbeert urine en vocht uit de ontlasting. De uitgedroogde ontlasting schep je er eenvoudig uit. Als de niet-klontvormende korrels verzadigd zijn, moet je de kattenbak helemaal verschonen. Het hangt van het absorptievermogen van de korrels af hoe snel ze verzadigd zijn.
Kattenbakvulling hoort na gebruik in de vuilnisbak bij het restafval. Gooi het dus níét in de gft-bak. Want op de verpakking staat vaak te weinig informatie waardoor je niet zeker weet of de vulling volledig composteerbaar is. In kattenbakvulling van bijvoorbeeld hout, papier en maïs kan zelfs drukinkt of een schadelijke stof zitten die niet in compost thuishoort.
Spoel kattengrit ook níét door de wc. De riolering kan verstopt raken. Gebruikte vulling van papier kan níét bij het oud papier, omdat het vies is. Gooi vuil kattengrit nóóit op de eigen composthoop of in de tuin. Er kunnen ziekteverwekkers (bijvoorbeeld toxoplasmose) in zitten.
Het Landelijk Informatiecentrum Gezelschapsdieren heeft veel informatie over katten, ook over de kattenbak: LICG.
Laatst gewijzigd: 24 augustus 2026
Voor de gezelligheid zijn katten in huis niet meer weg te denken in Nederland. Buiten veroorzaken katten overlast door te poepen in de tuin (van de buren). Ook vangen ze tuinvogels en -dieren, en maken ze ’s nachts kabaal. Je mag katten geen kwaad doen, maar je kunt wel maatregelen nemen tegen kattenoverlast.
Er zijn in Nederland bijna 22 miljoen huisdieren. Denk aan honden, katten, vissen, knaagdieren en kippen. Al die dieren hebben impact op het milieu door hun voer, verzorging, poep en afval. Waar kun jij op letten bij jouw huisdier?
Alles wat leeft heeft zijn eigen rol in de natuur: van plant tot dier, van schimmel tot bacterie. Biodiversiteit beschrijft de rijkdom van het leven op aarde, die helaas zorgelijk snel achteruit gaat. Door planten, dieren en ecosystemen te helpen herstellen kunnen gebieden beter tegen verstoringen zoals plagen en hevige buien. Milieu Centraal legt uit hoe dit zit en wat je zelf kunt doen.
Schoonmaken is goed voor het onderhoud van je spullen en voor de hygiëne in huis. In de winkel vind je voor elk schoonmaakklusje wel een speciaal middel, maar je hebt lang niet alles nodig om goed schoon te maken. Als je regelmatig schoonmaakt, kom je een heel eind met water, allesreiniger en een doekje of borstel.
