Praktisch over duurzaam

Kattenbakvulling

Als je een kat hebt kun je eigenlijk niet zonder kattenbak. Voor het milieu maakt het verschil welk soort kattenbakvulling je kiest en hoe lang je ermee doet. De vulling gaat langer mee als je regelmatig drollen wegschept. Na gebruik moet kattenbakvulling bij het restafval. 

In Nederland wonen naar schatting 2,6 miljoen katten. Deze katten doen deels buiten hun behoefte – dat geeft overlast – en voor de rest binnen op de kattenbak. De kattenbakvulling die hiervoor nodig is bepaalt gemiddeld 7% van de jaarlijkse milieubelasting van een kat, voer heeft de grootste impact. Hoe ga je duurzaam om met kattenbakvulling? 

Tips kattenbakkorrels en milieu

  • 1

    Schep regelmatig poep/urine uit de bak. Hierdoor stinkt de kattenbak minder en hoef je de kattenbakvulling minder vaak te vervangen. 

  • 2

    Kattenbakvulling van hernieuwbare grondstoffen (zoals hout-, maisstengel- of tarwestengelsnippers) scoort beter voor het milieu. 

  • 3

    Kattenbakvulling (ook van hernieuwbare grondstoffen!) moet na gebruik bij het restafval, en niet bij het groente- fruit- en tuinafval. 

  • 4

    Gooi kattenbakvulling nooit op je eigen composthoop of in de tuin, want kattenuitwerpselen kunnen ziekteverwekkers bevatten zoals toxoplasmose.

  • 5

    Sommige kattenbakvulling klontert samen als het nat wordt. Klontvormende kattenbakvulling kun je makkelijker uitscheppen. 

Kattenbakvulling en het milieu

Wie een kat heeft gebruikt jaarlijks een flinke hoeveelheid kattenbakvulling. Hoeveel dit precies is hangt af van je kat zelf (hoeveel poept en plast hij) en of hij ook buiten zijn behoefte kan doen, het type kattenbakvulling en hoe vaak je de bak verschoont. Naar schatting gebruikt een gemiddelde Nederlandse kat 50-100 kg kattenbakvulling per jaar. De milieubelasting van kattenbakvulling is afhankelijk van het type korrel (productie, afvalscenario), de herkomst (transportafstand) en het verbruik.

Wat zit er in kattenbakkorrels?

bigstock-Small-gray-kitten-in-blue-plas-36454567-400x300.jpg

Je kunt kattenbakkorrels indelen in 2 soorten: kattenbakvulling van hernieuwbare grondstoffen (hout, papier, plantenvezels) en kattengrit gemaakt van minerale vulling (zoals bentoniet, sepioliet, attapulgiet, gasbeton en silica gel). Aan beide type vulling hangen voor- en nadelen voor het milieu.

Kattenbakkorrels van minerale grondstoffen

Kattenbakkorrels van mineralen dragen bij aan de uitputting van grondstoffen, omdat ze niet hernieuwbaar zijn. De mineralen voor de vulling komen uit mijnen en dat heeft impact op het landschap. Soms nemen fabrikanten maatregelen om het landschap van uitgeputte mijnen te herstellen. Naast uitputting van grondstoffen kost het transport van de korrels vanuit de mijngebieden naar Nederland energie. Een ander nadeel van mineralen is dat het niet verbrandt in de vuilverbranding, waardoor het bijdraagt aan de afvalberg. Van de kattenbakvulling met mineralen is bentoniet klontvormend en sepioliet, attapulgiet, silica gel niet.

Silica gel korrels staan bekend om hun zeer hoog absorberende vermogen. De productie van silicagel uit China heeft echter een zeer hoge klimaatbelasting (20x hoger dan gemiddeld) door de grote hoeveelheid steenkool die gebruikt wordt bij de fabricage. Op de verpakking van kattenbakvulling staat het land van herkomst helaas meestal niet beschreven.

Kattenbakvulling van hernieuwbare grondstoffen

Je kunt ook kattenbakvulling van hernieuwbare grondstoffen in plaats van mineralen zoals hout, (gerecycled) papier, stro, maisstengel/kolfkernen. Wanneer de korrels uit duurzaam beheerde bossen of uit restproducten van de hout-/papierindustrie komen dragen ze niet bij aan de uitputting van grondstoffen. Wel kunnen ze concurreren met andere (hoogwaardigere) toepassingen van deze grondstoffen, zoals houtpellets en/of veevoer. Van de hernieuwbare kattenbakvulling zijn hout-, maiskolfkernen/stengels-, tarwestengelsnippers klontvormend. Hooi-, papier-, houtpellets vormen geen klonten. Kattenbakvulling zonder mineralen verbrandt in de afvalverbrandingsinstallatie en zorgt dus niet voor een grotere afvalberg.

De herkomst van deze grondstoffen verschilt en daarmee de milieubelasting door transport. Producten uit Zuid- of Oost-Europa of van overzee (Noord-Amerika) kennen een hogere milieubelasting door transport dan producten uit Nederland of Duitsland. Maar vaak staat niet aangegeven waar de korrels vandaan komen.

Klontvormend of absorberend

Klontvormende kattenbakvulling klontert samen als het nat wordt. Hierdoor kan vervuilde kattenbakvulling eenvoudig worden weggeschept. Hoe fijner de korrel, hoe beter dit effect en hoe zuiniger in gebruik. Niet-klontvormende kattenbakvulling klontert niet samen als het nat is, maar absorbeert urine en vocht uit de ontlasting. De uitgedroogde ontlasting schep je er eenvoudig uit. Als de niet-klontvormende korrels verzadigd zijn, moet de kattenbak in zijn geheel verschoond worden. Het hangt van het absorptievermogen van de specifieke korrels af hoe snel ze verzadigd zijn.

Milieu-impact per type kattenbakvulling

Op de meeste verpakkingen staat uit welke grondstoffen de kattenbakvulling bestaat. De tabel zet de milieubelasting van verschillende soorten kattenbakvulling naast elkaar. Korrels van silicagel hebben een intensieve industriële bewerking ondergaan.

 

beweeg de tabel van links naar rechts

Grondstof in kattenbakvulling Hernieuwbaar Klontvormend Klimaatbelasting Bijdrage afvalberg
Turkse witte bentoniet nee ja zeer laag ja
Overige bentoniet nee ja laag - gemiddeld ja
Silicagel uit China nee nee zeer hoog ja
Sepioliet, attapulgiet en gasbeton nee nee gemiddeld - hoog ja
Houtsnippers ja ja zeer laag nee
Maisstengel-, tarwestengelsnippers ja ja laag nee
Hooi-, papier-, houtpellets ja nee gemiddeld nee

De beste milieukeuze

Bovenstaande tabel laat zien dat hernieuwbare & klontvormende kattenbakvulling, met als koploper houtsnippers, de beste milieukeuze is. Wel moet opgemerkt worden dat de grondstoffen kunnen concurreren met andere toepassingen als energieopwekking (bv houtpellets) of veevoer (bv mais). Slechtst uit de bus voor het milieu komt het minerale niet-klontvormende silicagel uit China.

Kattenbakvulling weggooien

Kattenbakvulling hoort na gebruik bij het restafval en niet bij het GFT. Op verpakkingen van kattenbakvulling is vaak onvoldoende informatie beschikbaar om zeker te weten dat de vulling uit volledig composteerbaar materiaal bestaat. Mogelijk zijn zelfs in de vulling van hernieuwbare grondstoffen drukinkt of vervuilende contaminanten toegepast, die niet in compost thuishoren. Spoel kattengrit nooit door de wc. De riolering kan verstopt raken. Gebruikte vulling van papier kan niet bij het oud papier, omdat het vervuild is. Gooi vuil kattengrit nooit op de eigen composthoop of in de tuin. Het kan ziekteverwekkers zoals toxoplasmose bevatten. 

Meer informatie

  • Het Landelijk Informatiecentrum Gezelschapsdieren heeft veel informatie over katten, ook over de kattenbak: LICG.
Terug naar boven

Deze site gebruikt alleen cookies om te meten, je bezoek is dus anoniem.