Praktisch over duurzaam

Opladen elektrische auto

Een elektrische auto heeft een accu (batterij) die je moet opladen. Dat doe je aan een laadpaal thuis of op straat. Als het nodig is, kun je onderweg snel bijladen bij een snellaadstation. Maar wat kost opladen? Hoe lang duurt het voordat de accu opgeladen is? En wat heb je nodig om te laden, thuis en onderweg? Milieu Centraal geeft antwoord op je vragen.

Wat kost opladen van een auto?

MC-Laden thuis straat onderweg.png

Thuis opladen is het goedkoopst: je betaalt de ‘gewone’ stroomprijs, zo’n 23 cent per kilowattuur (kWh). Wel moet je eerst een laadstation kopen voor thuis. Dat kost eenmalig zo’n 1.500 tot 2.000 euro. Als je oplaadt met stroom van je eigen zonnepanelen, is de stroom gratis.

Kosten van publiek laden

Bij publieke laadpalen kan de prijs erg verschillen. Gemiddeld betaal je 41 cent per kWh bij een publieke laadpaal. Bij een snellader is dat gemiddeld 60 cent per kWh. De prijs wordt bepaald door verschillende partijen en dingen. Daardoor weet je vooraf vaak niet hoeveel opladen gaat kosten. De prijs is opgebouwd uit twee delen:

  1. Prijs per kilowattuur (kWh)
  2. Prijs van de laadpas-aanbieder
Een man pakt laadkabels uit de achterbak van zijn elektrische auto. Credit: Chantal Bekker

1. Prijs per kilowattuur. Het laadpaalbedrijf bepaalt wat je voor een kWh betaalt. Meestal kun je de prijs vinden op de laadpaal, bijvoorbeeld via een QR-code. De prijs kan afhangen van het moment van de dag. Ook kan de prijs lager zijn als er veel groene stroom beschikbaar is. Om te zorgen dat je niet te veel betaalt, heeft de gemeente soms een maximum prijs met de beheerder afgesproken.

2. Prijs van de laadpas. Om publiek te laden heb je een pasje of app nodig. Daarmee kun je de laadpaal activeren en betalen. De aanbieder van zo’n laadpas kan kosten berekenen die bovenop de laadkosten komen. Meestal betaal je een bedrag per kWh of een vast bedrag per maand. Je kunt zelf kiezen bij welke aanbieder je een laadpas neemt. Onafhankelijke informatie over de kosten van laadpassen vind je op Laadpastop10.nl.

Extra kosten: parkeerkosten en start- en uurtarief

Check of er in de wijk betaald parkeren geldt: in dat geval moet je ook voor de oplaadplek parkeergeld betalen of een parkeervergunning hebben. Sommige laadpalen hebben een start- en een uurtarief, om te zorgen dat mensen hun auto weghalen als hij volgeladen is (je betaalt dan als je auto vol aan de laadpaal blijft staan).

Hoe lang duurt opladen van een auto?

Hoe lang het opladen van een elektrische auto duurt, hangt af van 3 dingen:

Een laadpaal met aangesloten laadkabel voor elektrische auto's. Credit: Chantal Bekker

• Het vermogen van de laadpaal
• Hoe snel jouw auto kan laden
• Hoe leeg de accu is

Als je thuis laadt, speelt ook je stroomaansluiting een rol. Op ev-database.nl kun je zien hoe snel elk model auto kan opladen. In de praktijk komt een uur laden met een vermogen tussen de 3.7 en 11 kW neer op 20 tot 60 kilometer bereik. In 5 uur heb je er dus 100 tot 300 km bij.

Welke elektrische auto past bij jou?

Waarvoor gebruik je de auto en welk bereik heb je nodig? Vul de keuzehulp in en ontdek welke auto bij jou past en wat de maandkosten zijn.

Naar de keuzehulp

De boordlader

Hoe langt het duurt om een elektrische auto op te laden, hangt af van het vermogen van het oplaadpunt en van de boordlader van je auto. De boordlader is een apparaat dat is ingebouwd in de elektrische auto. De boordlader zet wisselstroom om in gelijkstroom. Dat is nodig omdat een elektrische auto alleen gelijkstroom kan gebruiken, terwijl het elektriciteitsnet wisselstroom levert.

De boordlader heeft een maximale snelheid waarmee hij elektriciteit aan de batterij kan leveren. Hierdoor heeft het vermogen van de boordlader invloed op de laadsnelheid. Je kunt de auto wel aan een laadpaal met een hoog vermogen zetten (dat is niet slecht voor de accu en geeft ook geen kortsluiting), maar de auto zal er niet sneller van gaan laden. 

Snelladen

Met een snellader kun je een elektrische auto sneller opladen. Bij een snellader met een vermogen van 75 kW, duurt laden minder dan 40 minuten. Daarbij wordt de batterij opgeladen van 10 procent naar 80 procent. Het opladen bij een snellaadpunt gaat tot 80 procent echt snel. Boven de 80 procent gaat snelladen een stuk langzamer.

Dat de auto sneller laadt, komt doordat een snellaadpunt een hoog vermogen heeft en de boordlader niet wordt gebruikt. Een snellaadpunt heeft de wisselstroom al in gelijkstroom veranderd, zodat de elektriciteit direct naar de accu gaat. Lees meer over Snelladen.

Wat heb je nodig om te laden?

Een type-2 aansluiting om een elektrische auto mee op te laden. Credit: Chantal Bekker
Een type-2 stekkeraansluiting.

Om je auto op te laden, heb je een aantal dingen nodig.

  • Een oplaadkabel. In Nederland wordt voor elektrische auto’s een type-2 stekker gebruikt. Dat wordt ook wel een Mennekes-stekker genoemd.
  • Een laadpas of app om aan een openbare laadpaal of snellader te laden.
  • Om thuis te laden: een eigen laadpaal of wandlader.

Thuis opladen

Een elektrische auto staat op te laden op de oprit, op de achtergrond werkt een vrouw in de tuin.

Als je een garage of oprit bij je huis hebt, kun je een eigen laadpaal laten plaatsen. Dit kan een laadpaal zijn of een kastje aan de muur, dat heet een wandlader. Een elektrische auto thuis opladen heeft veel voordelen: je kunt laden wanneer het jou uitkomt én het is 2 tot 3 keer goedkoper dan opladen aan een publieke laadpaal. Opladen via een gewoon stopcontact is niet veilig en wordt daarom afgeraden.

Wat kost een eigen laadpaal?

Je bent zo’n 1.500 tot 2.000 euro kwijt om thuis een laadpaal of wandlader te laten plaatsen (een wandlader is een kastje aan de muur en wordt ook wel laadbox genoemd). Dat is inclusief de kosten van de laadpaal of wandlader en het aanpassen van de meterkast. De laadpaal krijgt een aparte groep met eigen zekering.

Een vrouw laadt haar elektrische auto op met een thuislader. Elektrische auto's zijn beter voor het milieu.

De prijs van de laadpaal hangt af van het vermogen. Laadpalen met een hoog vermogen (11 kW) laden sneller, maar zijn ook duurder. Check van tevoren of jouw meterkast geschikt is voor een laadpaal met een hoger vermogen.

Controleer ook goed welk vermogen de boordlader in je auto aankan. Een voorbeeld: stel de boordlader van je auto heeft een vermogen van 11 kW. En je hebt thuis een laadpaal met 22 kW vermogen geïnstalleerd. Dan zal jouw auto nog steeds met een maximaal vermogen van 11 kW kunnen laden. 

Check je stroomaansluiting

Hoe snel je thuis kan opladen, hangt af van je stroomaansluiting. Sommige oudere huizen hebben een 1-fase-aansluiting op het elektriciteitsnet (meestal 1x25A). Daarop kun je maximaal een 3,7 kW laadpaal installeren. Daarmee laad je thuis een elektrische auto in 10 tot 20 uur op. Veel nieuwbouwhuizen hebben een 3-fasen-aansluiting (3x25A). Dan kun je een laadpaal met meer vermogen (7,4 kW of 11 kW) plaatsen. Daarmee kun je 2 of 3 keer zo snel laden: in 3,5 tot 10 uur.

Als je géén 3-fasen-aansluiting hebt, kun je de netbeheerder vragen om je aansluiting te verzwaren. De kosten daarvoor hangen af van de kabels die nodig zijn. Als die al tot in je huis liggen, zijn de kosten lager. Moeten de kabels nog tot je meterkast worden aangelegd, dan zullen de kosten hoger worden. Kies je voor een 3x25A-aansluiting, dan kost het eenmalig tussen de 200 euro en 1.200 euro. Kies je voor een nog zwaardere 3x35A-aansluiting, dan kunnen de kosten oplopen tot ruim 1.600 euro. 

De jaarlijkse kosten voor de aansluiting blijven gelijk, tenzij je een 3x35A-aansluiting neemt. Dan betaal je op jaarbasis zo’n 600 euro meer dan voor een 3x25A-aansluiting.

Ook inductiekookplaat of warmtepomp? Plaats een verdeler in de meterkast

Heb je naast een elektrische auto ook een inductiekookplaat of een warmtepomp? Of wil je deze kopen? Deze apparaten vragen net als een elektrische auto op sommige momenten veel elektriciteit. Het is in dit geval slim een stroomverdeler (voorrangsschakelaar) te plaatsen in de meterkast.

  • Hoe verdeelt een stroomverdeler stroom slim over mijn apparaten?

    Een stroomverdeler zorgt ervoor dat bepaalde apparaten voorrang krijgen als er veel elektriciteit wordt gevraagd. Met een stroomverdeler is het mogelijk om - als je de inductieplaat gebruikt - bijvoorbeeld tijdelijk te stoppen met het opladen van je elektrische auto.

  • Hoe zorgt een stroomverdeler dat mijn stoppen niet doorslaan?

    Een stroomverdeler zorgt dat de stroomaansluiting niet wordt overbelast. Daardoor is je meterkast beter beschermd. Zónder stroomverdeler heb je waarschijnlijk een nog zwaardere aansluiting op het elektriciteitsnet nodig (3x35A). En dat kost ieder jaar extra geld.

    Misschien is het zo snel mogelijk opladen van je elektrische auto ook niet nodig. Als je auto ’s nachts vaak lang stilstaat, dan kun je hem in die tijd opladen. Een oplaadpunt met een vermogen van 3,5 kilowatt kan bijvoorbeeld genoeg zijn. Let op: ook dan kun je een stroomverdeler nodig hebben. Dit hangt af van de andere zware elektrische apparaten die je in huis hebt. Al die apparaten bij elkaar kunnen nog steeds je energieaansluiting overbelasten, waardoor een stroomverdeler nodig is.

Als VvE een laadpaal aanschaffen

Woon je in een appartement en heb je een eigen parkeerplaats? Dan moet je het plaatsen van een oplaadpunt regelen via de Vereniging van Eigenaren (VvE). Daar komt het nodige bij kijken: hoe verdeel je bijvoorbeeld de kosten en wie is eigenaar van de laadpaal? De brochure ‘Laadoplossingen voor elektrische auto’s binnen de VvE’ helpt je op weg. Bij deze brochure hoort ook een hulpmiddel met de regels van de wet. Bovendien is er een speciale lening voor oplaadpunten bij appartementen.

Hoe veilig is het om thuis je auto te laden?

Een vrouw laadt haar elektrische auto op met een thuislader. Elektrische auto's zijn beter voor het milieu.

Als je de laadpaal of laadbox laat installeren door een goedgekeurde installateur, is deze veilig. De laadpaal en laadbox moeten aan strenge eisen voldoen. Een laadstation wordt aangesloten op een aparte groep in de meterkast. Deze heeft ook een eigen zekering. Dat is brandveilig en zorgt ervoor dat de stoppen niet doorslaan. Opladen via het stopcontact is niet veilig. De oplaadkabel kan te heet worden en brand veroorzaken.

Een elektrische auto zelf moet ook aan strenge eisen voldoen. Fabrikanten van elektrische auto’s besteden daarom veel aandacht aan brandveiligheid. Uit onderzoek blijkt dat een elektrische auto net zo veilig is als een auto die op diesel of benzine rijdt. Het brandgevaar is niet groter.

Als een elektrische auto toch in brand vliegt, zijn er minder vlammen en rook dan bij een auto die op diesel of benzine rijdt. De rook van de brandende batterijen in een elektrische auto kan wel giftig zijn. Om de brand bij een elektrische auto te blussen is wel een speciale techniek nodig. Het Instituut Fysieke Veiligheid geeft brandweermensen tips om branden met elektrische auto’s te blussen.

Auto opladen met zonnepanelen

Een elektrische auto kun je overdag opladen met stroom uit je eigen zonnepanelen. Die stroom is gratis, dus dat scheelt flink in de kosten van laden. Maar hoeveel zonnepanelen heb je nodig om voldoende elektriciteit voor de auto op te wekken?

Een voorbeeld: Een gezin met een middelgrote elektrische auto gebruikt ieder jaar zo’n 4.700 kW elektriciteit voor alle elektrische apparaten plus het opladen van de elektrische auto. De elektrische auto rijdt in dit voorbeeld 11.600 kilometer per jaar (dat is de gemiddelde afstand die Nederlanders met een auto elk jaar rijden). Dus als de zonnepanelen ieder jaar 4.700 kW stroom opwekken, is dat waarschijnlijk genoeg.

In de toekomst heeft het nog meer voordeel om de stroom van je eigen zonnepanelen te gebruiken voor je elektrische auto. Vanaf 2023 verandert de salderingsregeling namelijk. Daardoor wordt het steeds gunstiger om je eigen zonnestroom zoveel mogelijk zelf te gebruiken. Overdag je elektrische auto opladen, is dan een slimme zet.

Opladen op straat

Een man pakt oplaadkabels uit de achterbak van zijn elektrische auto. Credit: Chantal Bekker

Er staan 56.000 openbare laadpalen op straat en in parkeergarages, verspreid over heel Nederland. Daar vallen ook de 1370 snellaadpalen in Nederland onder (cijfers mei 2020). Via oplaadpalen.nl vind je alle oplaadpunten in de buurt of op jouw bestemming. Je ziet meteen of ze vrij zijn. Het is niet verplicht om je auto te verplaatsen als hij volgeladen is, maar het is natuurlijk wel aardig: de laadpaal komt dan vrij voor iemand anders.

Hoe werkt een laadpas?

Om op te laden bij een openbare laadpaal heb je een laadpas nodig. Met deze pas meldt je je aan en af bij de laadpaal. Er is een groot aanbod van aanbieders van laadpassen. Sommige aanbieders bieden naast de pas een app of sleutelhanger aan. Daarmee kun je je ook aanmelden bij laadpaal. In Nederland kun je met iedere laadpas bij elke openbare laadpaal je elektrische auto opladen.

Een laadpas wordt gebruikt om bij een publieke laadpaal een elektrische auto op te laden. Credit: Chantal Bekker

Vaak is de laadpas gekoppeld aan je bankrekening of creditcard. Sommige aanbieders hebben pre-paid passen. Daar kun je van te voren tegoed op zetten, waarmee je de kosten voor het laden betaalt. Dit is vergelijkbaar met beltegoed voor een mobiele telefoon. Elk bedrijf heeft zijn eigen abonnementen, prijzen en voorwaarden. De website Laadpastop10.nl geeft onafhankelijke informatie over alle laadpassen die in Nederland te krijgen zijn. De kostenoverzichten van de laadpassen zijn gemaakt met behulp van rekeningen van elektrische rijders.

Bij publieke laadpalen betaal je gemiddeld 35 cent per kWh. De kosten van een laadpas komen bovenop de kosten van het laden zelf. Meestal betaal je een bedrag per kWh of een vast bedrag per maand. Lees meer over de kosten van publiek laden.

Wat zijn laadpleinen?

Laadpleinen zijn pleinen met meerdere publieke laders. Deze worden beheerd door gemeentes en zijn voor elke gebruiker van een elektrische auto te gebruiken. De laadpalen op een laadplein werken hetzelfde als andere publieke laadpalen.

Automerk Tesla legt zelf laadpleinen aan. Die worden Supercharger Stations genoemd. Alleen Tesla’s kunnen op deze laadpleinen opladen.

Een openbare laadplek aanvragen

Zijn er bij jou in de buurt geen of weinig oplaadpunten? Dan kun je de gemeente vragen of ze een laadpaal wil plaatsen. Dit kan via de website Laadpaalnodig.nl. De voorwaarden om een openbare laadpaal aan te vragen, verschillen per gemeente. Omdat het een openbare laadpaal is, is plaatsing gratis. Voor gebruik betaal je de normale kosten voor publiek laden.

Snelladen onderweg

Een vrouw kijkt op haar telefoon terwijl haar elektrische auto oplaadt bij een snellaadstation. Met een snellader is een elektrische auto in veertig minuten opgeladen.

In Nederland zijn zo’n 1.370 snellaadpunten (gegevens mei 2020), vooral bij tankstations langs de snelweg. Je vindt ze via Oplaadpalen.nl, kies linksboven in het menu voor ‘Snel’. Met een snellader kun je de accu in minder dan 40 minuten opladen van 10 procent tot 80 procent. Snelladen gaat echt snel tot de accu voor 80 procent vol is, daarna gaat het minder snel.

Goed om te weten: er zijn een paar elektrische auto’s die niet kunnen snelladen. Het gaat om de elektrische auto’s van Smart en twee modellen van Renault: de Kangoo Maxi ZE 33 en Twingo ZE (verschijnt eind 2020 op de markt). Op ev-database.nl kun je actuele informatie over alle elektrische modellen vinden, ook of ze kunnen snelladen. 

Hoger vermogen

Een vrouw laadt haar elektrische op bij een snellaadstation. Met een snellader kun je de elektrische auto in veertig minuten opladen.

Dat de auto sneller laadt, komt doordat er met een hoog vermogen en gelijkstroom wordt geladen (meer dan 43 kWh). Dat heeft als voordeel dat de boordlader niet wordt gebruikt. Die zet normaal de wisselstroom van het elektriciteitsnet om in gelijkstroom (de vorm van elektriciteit die een elektrische auto gebruikt). Omdat een snellaadpunt gelijkstroom levert, gaat de elektriciteit direct naar de accu. Snellaadpunten hebben een maximaal vermogen van 350 kilowatt.

Snelladen gebeurt met een speciale stekker: een Chademo of CCS-stekker. Die hoef je niet zelf te kopen: alle snellaadstations hebben laadkabels met de juiste stekkers. Je kunt je elektrische auto dus bij elk snellaadstation opladen.

Opladen in het buitenland

Als je met je elektrische auto naar het buitenland gaat, is het goed om je voor te bereiden. In Europa zijn ruim 170.000 oplaadpunten. Bij 20.000 van die oplaadpunten is snelladen mogelijk (cijfers van maart 2020). Vooral in Noordwest-Europa is de afgelopen jaren veel geld uitgegeven aan openbare laadpalen voor elektrische auto’s. Ook in andere Europese landen groeit het aantal oplaadpunten op dit moment snel.

Je vindt de oplaadpalen in heel Europa op Oplaadpalen.nl. Op ANWB.nl staan de mogelijkheden per land op een rijtje. Als je zeker wilt weten dat je op je route en ter plekke genoeg oplaadpunten vindt, kun je een route plannen via Abetterrouteplanner.com.

Met welke stekker laad ik in het buitenland?

De Europese Unie heeft één stekker aangewezen als de Europese standaard. Dit is de type 2-stekker, ook wel bekend als de Mennekes-stekker. Bij snellaadstations zijn laadkabels met de juiste stekkers aanwezig. Vrijwel elke elektrische auto kan daarom bij een snellaadstation laden. De enige uitzondering zijn oude modellen van de elektrische auto’s van Renault (van vóór 2019). Die gebruiken een type 2-stekker voor het snelladen. In Nederland zijn die aanwezig bij snelladers, maar in het buitenland is het slim om vooraf te controleren of opladen bij het snellaadstation kan met een Renault.

In Frankrijk en Italië is de type 3-stekker een tijdje de standaard geweest. Deze is nog te vinden bij verschillende oplaadpunten. Ze worden vaak vervangen door de Mennekes type 2-stekker, maar dit gaat niet overal even snel. Als je naar Frankrijk of Italië reist, is het slim om voor de zekerheid een laadkabel met een type 3-stekker of een verloopstuk mee te nemen.

Laadpas in het buitenland

Niet alle laadpassen werken in het buitenland. Soms moet je laden in het buitenland eerst activeren voordat je de pas kunt gebruiken. Check daarom voor je op reis gaat bij je laadpasaanbieder of je met de pas kunt laden in het buitenland en wat je daar eventueel voor moet doen. Op laadpastop10.nl kun je zoeken naar laadpassen die goed te gebruiken zijn in verschillende Europese landen (kies rechtsboven 'Goede dekking in').

Is er genoeg stroom voor alle elektrische auto’s?

Het elektriciteitsgebruik van mensen neemt toe. Het elektriciteitsnet is voorbereid op een hoger gebruik en wordt in de toekomst nog verder uitgebreid. Er is dus ruimte voor meer elektrische apparaten, ook elektrische auto’s. Zelfs als dat er miljoenen zijn. Een elektrische auto is 3 keer zuiniger dan een auto die rijdt op gas of benzine. Aardgas en brandstof worden dus niet 1 op 1 vervangen door stroom. We gebruiken in totaal juist mínder energie.

Slim opladen

Er wordt ook gewerkt aan het slim regelen van opladen. Dat heet smart charging. Je weet zelf wanneer je gaat rijden en hoe ver, en kunt dus zelf bepalen hoe vol de batterij moet zijn. Een slim oplaadpunt kan dan bepalen wanneer de batterij wordt opgeladen en zorgen dat dit op tijd gebeurt. Dat kan thuis en op straat. Als het opladen van de auto geen haast heeft, kunnen andere elektrische apparaten voorrang krijgen.

Elektriciteit van de auto gebruiken

Een nieuwe techniek die zich snel ontwikkelt, is vehicle-to-grid. Als er heel veel vraag is naar elektriciteit, kan die uit de batterij van een elektrische auto worden gehaald. De auto levert dan elektriciteit aan het elektriciteitsnet. Sommige elektrische auto’s kunnen al elektriciteit uit zonnepanelen opslaan en later terug leveren. Als de zon schijnt, laadt de batterij op. Als het avond is, kan een deel van de stroom uit de batterij voor apparaten in huis worden gebruikt.

Terug naar boven

Deze site gebruikt alleen cookies om te meten, je bezoek is dus anoniem.