Welke warmtepompen zijn er?

Twee kinderen en windmolentje. Warmtepompen.

Warmtepomp check

Advies op maat Wil jij je huis gaan verwarmen met een warmtepomp, maar weet je nog niet welke? Ontdek welke warmtepomp het best bij jouw huis past, hoeveel het gaat kosten en wat je gaat besparen.
Je hebt verschillende soorten warmtepompen: van een hybride warmtepomp met buitenunit tot volledig elektrische met PVT-panelen. Met elke warmtepomp ga je een stuk minder gas verbruiken, en met sommige varianten ben je helemaal van het aardgas af. Welke soorten zijn er? Wat zijn de voor- en nadelen en wat kosten ze? Ontdek het op deze pagina.

Verschil hybride en volledig elektrische warmtepomp

Warmtepompen zijn grofweg op te delen in twee soorten:

  • Een hybride warmtepomp werkt samen met je cv-ketel. Hij zorgt op de meeste dagen voor de warmte in huis, de cv-ketel springt alleen bij als het erg koud is of de woning heel snel moet opwarmen. De cv-ketel zorgt ook nog voor warm water voor de badkamer en keuken. Groot voordeel hiervan is dat je een hybride warmtepomp kunt aanschaffen als je huis nog niet overal goede isolatie heeft. Je cv-ketel helpt immers nog een handje.
  • Een volledig elektrische warmtepomp zorgt voor verwarming van je huis én voor het warme water in de badkamer en keuken. Als je ook nog elektrisch gaat koken, woon je zonder aardgas. Deze warmtepomp wordt ook wel combi, volledig of all-electric genoemd. Een volledig elektrische warmtepomp is geschikt als je huis redelijk tot goed geïsoleerd is.

Zowel hybride als volledig elektrische warmtepompen komen in verschillende varianten. Op deze pagina vind je hier een overzicht van.

Namen van warmtepompen

  • Warmtepompen worden ook wel aangeduid via de formule [bron]-[afgiftesysteem]. Zo heet een warmtepomp die warmte uit de buitenlucht haalt en warmte afgeeft aan het verwarmingswater in huis, een lucht-waterwarmtepomp. En een warmtepomp die warmte uit de bodem haalt, en die afgeeft aan het verwarmingswater in huis, heet een bodem-waterwarmtepomp.

    De meest gangbare warmtepompen halen warmte uit de buitenlucht en hebben hiervoor een buitenunit. Je zet de buitenunit het liefst zo dicht mogelijk bij je huis, zodat er zo min mogelijk warmte verloren gaat. Via de binnenunit (die je plaatst bij of in plaats van je cv-ketel) wordt de warmte vervolgens afgegeven aan het afgiftesysteem (zoals je radiatoren).

Hybride warmtepomp met buitenunit

Een hybride warmtepomp met buitenunit wordt vaak ook een hybride lucht-waterwarmtepomp genoemd. Deze warmtepomp haalt warmte uit de buitenlucht en heeft daarvoor een buitenunit. De buitenunit is qua formaat vergelijkbaar met de buitenunit van een airco. In de buitenunit zit een ventilator die aangaat als er warmte nodig is. De ventilator maakt geluid, en moet dus op een slimme plek worden neergezet.

De hybride warmtepomp heeft ook een binnenunit die ongeveer zo groot is als een halve cv-ketel. De binnenunit komt naast de cv-ketel te hangen, of zo dicht mogelijk in de buurt daarvan. De binnenunit geeft de warmte van de bron af aan het verwarmingswater. Je kunt in vrijwel elke woning een hybride warmtepomp installeren: maar hoe beter je gaat isoleren, hoe meer je eruit haalt. De lucht-waterwarmtepomp is er ook in een volledig elektrische variant.

Kosten

Een hybride lucht-waterwarmtepomp kost ongeveer 6.000 euro, waarvoor je 2.500 euro subsidie kan krijgen. Koop je er direct een cv-ketel bij, dan kost dat ongeveer 8.000 euro. Dit is even een investering, maar je bespaart doordat je veel minder gas gaat gebruiken.

Wil je meer weten over de hybride warmtepomp? Lees alles over deze warmtepomp of ga direct naar de kosten en besparingen.

Binnen: links de warmtepomp, rechts cv-ketel

Binnen: boven de cv-ketel, onder de warmtepomp. Bron: NVI

Buiten: een unit met ventilator

Buiten: unit met ventilator. Bron: NVI

Voordelen

  1. 01

    Een hybride warmtepomp kan in vrijwel elke woning. Ook als je huis nog niet overal goede isolatie heeft. Je haalt er wel meer uit als je tegelijk beter gaat isoleren. En daarmee bereid je je woning direct voor op aardgasvrij wonen.

  2. 02

    Je gaat meteen zo’n 60% aardgas besparen op het aardgasverbruik voor verwarmen. En je CO2-uitstoot daalt met zo'n 30 procent.

  3. 03

    Heb je een nieuwe cv-ketel van zo'n 5 jaar oud of jonger? Dan kan je daar een hybride warmtepomp bijplaatsen. Je hoeft niet te wachten tot je ketel vervangen moet worden. De warmtepomp gaat zo'n 15 jaar mee.

  4. 04

    Je hebt binnen niet veel ruimte nodig: er komt alleen een klein kastje naast je cv-ketel te hangen. Deze heeft ongeveer het formaat van een halve cv-ketel. 

  5. 05

    De installatie duurt niet lang, meestal zo'n 1 of 2 dagen.

  6. 06

    Er zit een relatief hoge subsidie op hybride warmtepompen, wat de aanschaf interessant maakt. En combineer je de aanschaf met betere isolatie, dan krijg je voor die isolatie een hogere subsidie

Nadelen

  1. 01

    Op koude dagen schakelt je cv-ketel bij. Ook zorgt je cv-ketel nog voor het warme water in de keuken en douche. Je blijft hiervoor nog gas verbruiken. Wil je helemaal van het gas af dan kan met een volledig elektrische warmtepomp of een aansluiting op een warmtenet.

  2. 02

    Je hebt buiten een geschikte plek nodig voor de buitenunit. Er moet voldoende ruimte zijn, en het geluid van de ventilator mag niet tot overlast leiden. De unit moet dus slim geplaatst worden.

Heb je binnen of buiten geen plek? Dan is een monoblock-warmtepomp voor binnen of buiten misschien een betere keuze.

Tip: kies je voor een hybride warmtepomp en ga je binnenkort je woning beter isoleren? Dan kun je kiezen voor een hybride warmtepomp met een groter vermogen die je – met enkele aanpassingen – ook kan gebruiken om helemaal van het gas af te gaan. Deze warmtepompen worden ook wel genoemd.

Overweeg je een all-electric-ready warmtepomp? Let dan op deze aandachtspunten:

  • Kies voor een groter vermogen van de warmtepomp zodat deze als volledig elektrische warmtepomp voldoende warmte kan leveren voor de verwarming van de woning, en het warme water. Baseer het vermogen op de toekomstige situatie, wanneer de woning goed geïsoleerd is en geschikt voor verwarmen op lagere temperaturen. 
  • Kies daarnaast altijd voor een modulerende warmtepomp die óók op een lager vermogen kan werken (tot minder dan 2 kW). De all-electric-ready warmtepomp heeft voor hybride gebruik namelijk een (te) hoog vermogen. Hierdoor kan deze gaan pendelen (vaak in- en uitschakelen) met als gevolg dat het rendement van de warmtepomp lager wordt. Een zogenaamde buffervat in de installatie kan ook helpen om het pendelen te voorkomen.
  • Is je woning eenmaal goed geïsoleerd, dan kan de warmtepompinstallatie worden uitgebreid met een voorraadvat voor warm water voor de douche en keuken.
  • Een warmtepomp met groter vermogen is duurder in aanschaf dan een warmtepomp met een kleiner vermogen.

Volledig elektrische warmtepomp met buitenunit

Een volledig elektrische warmtepomp met buitenunit wordt vaak ook een volledig elektrische lucht-waterwarmtepomp genoemd. Deze warmtepomp haalt warmte uit de buitenlucht en heeft daarvoor een buitenunit. De buitenunit is qua formaat iets groter dan de buitenunit van een airco. In de buitenunit zit een ventilator die aangaat als er warmte nodig is. De ventilator maakt geluid, en moet dus op een slimme plek worden neergezet.

De volledig elektrische warmtepomp heeft daarnaast ook een binnenunit die ongeveer zo groot is als een grote koelkast. De binnenunit komt op de plek te staan van de oude cv-ketel, of zo dicht mogelijk in de buurt. De binnenunit geeft de warmte van de bron af aan het verwarmingswater, en heeft een voorraadvat voor het warme water voor de douche en keuken. 

Redelijke of goede isolatie van de woning is een voorwaarde. De warmtepomp kan dan altijd het huis warm krijgen. Op echt hele koude dagen heeft de warmtepomp een elektrisch element dat de temperatuur tijdelijk kan verhogen. De lucht-waterwarmtepomp is er ook in een hybride variant.

Kosten

Een volledig elektrische lucht-waterwarmtepomp kost ongeveer 12.000 euro, waarvoor je 3.000  euro subsidie kan aanvragen. Soms komen hier nog kosten bij voor het aanpassen van de verwarming in huis. Dit is een investering, maar je bespaart doordat je geen gas meer verbruikt.

Wil je meer weten over de volledig elektrische warmtepomp? Lees alles over deze warmtepomp of ga direct naar de kosten en besparingen.

Binnenunit van de volledig elektrische warmtepomp (naast de koelkast en magnetron)

Buitenunit van een volledig elektrische warmtepomp

Voordelen

  1. 01

    De volledig elektrische warmtepomp levert naast warmte voor je verwarming ook warm water voor de badkamer en keuken. Je bent dus helemaal van het gas af (als je ook op inductie gaat koken). 

  2. 02

    Je gaat besparen op je energierekening en je CO2-uitstoot voor verwarmen en warm water daalt met zo’n 40 tot 55 procent.

  3. 03

    Het installeren van de warmtepomp duurt vaak niet lang: zo'n 1 of 2 dagen.

  4. 04

    Bij aanschaf van de warmtepomp kan je subsidie aanvragen. En combineer je de aanschaf met betere isolatie, dan krijg je voor die isolatie een hogere subsidie

Nadelen

  1. 01

    Voor een volledig elektrische warmtepomp moet je woning minimaal redelijk geïsoleerd zijn. Ook moet het afgiftesysteem voldoende warmte kunnen afgeven bij een lagere temperatuur. Niet elke woning is dus al geschikt. 

  2. 02

    Binnen in huis is ruimte nodig voor een groot voorraadvat met warm water, ongeveer het formaat van een grote koelkast.

  3. 03

    Je hebt buiten een geschikte plek nodig voor de buitenunit. Er moet voldoende ruimte zijn, en het geluid van de ventilator mag niet tot overlast leiden. De unit moet dus slim geplaatst worden.

Heb je binnen of buiten geen plek? Dan is een monoblock-warmtepomp voor binnen of buiten misschien een betere keuze.

Volledig elektrische warmtepomp met bodembron

Een volledige elektrische warmtepomp met bodembron wordt ook wel een bodem-waterwarmtepomp genoemd. Deze warmtepomp gebruikt warmte uit de bodem om het verwarmingswater en water voor de keuken en douche mee te verwarmen. Voor de aanleg van de bodembron worden er diepe gaten in de grond geboord, van bijvoorbeeld . Je hebt voldoende ruimte nodig in je tuin voor de bron, en het moet toegankelijk zijn voor de aanleg van de bron. Omdat het niet altijd het geval is, en omdat het rommel in de tuin kan geven, wordt dit type vaker toepast in nieuwbouwwoningen.

De bodem-waterwarmtepomp heeft daarnaast een binnenunit die ongeveer zo groot is als een grote koelkast. De binnenunit komt op de plek te staan van de oude cv-ketel, of zo dicht mogelijk in de buurt. De binnenunit geeft de warmte van de bron af aan het verwarmingswater, en heeft een voorraadvat voor het warme water voor de douche en keuken. 

Redelijke of goede isolatie van de woning is een voorwaarde. De warmtepomp kan dan altijd het huis warm krijgen. Op echt hele koude dagen heeft de warmtepomp een elektrisch element dat de temperatuur tijdelijk kan verhogen. Een bodembron kan ook ingezet worden voor een hybride warmtepomp, maar gezien de kosten van de aanleg van de bron, is dat niet logisch.

Kosten

Een bodem-waterwarmtepomp kost zo’n 26.500 euro. De hogere kosten komen door de installatie van de bodembron. Je kunt er wel subsidie voor krijgen: zo'n 5.100 euro.  

Een bodem-water warmtepomp heeft een zogenaamde gesloten bron. Dat wil zeggen dat de vloeistof in leidingen stroomt die in de bodem liggen. Er is dus geen direct contact met het grondwater. Na de boring wordt het boorgat dichtgemaakt zodat er geen verontreiniging in de bodem kan komen en zodat de bodemlagen weer afgesloten worden. Het ontwerpen, aanleggen en onderhouden van een bodemwarmtepomp mag alleen door een erkend bedrijf gedaan worden en er gelden speciale protocollen.

Voordelen

  1. 01

    Een bodembron zie je niet en hoor je niet: je hebt dus geen last van geluid. Nadat de bron is aangelegd, is er alleen klein oppervlak zichtbaar waar de buizen de grond in gaan.

  2. 02

    Een bodembron die eenmaal is aangelegd gaat heel lang mee en kan lange tijd voor warmte zorgen. De bron gaat langer mee dan bijvoorbeeld een buitenunit van een lucht-waterwarmtepomp.

  3. 03

    Het rendement van een bodemwarmtepomp is hoger dan die van een lucht-waterwarmtepomp. Dit komt doordat de bodem een constante temperatuur heeft en in de winter niet zo sterk afkoelt als de buitenlucht.

  4. 04

    Je kunt in de zomer op een energiezuinige manier koelen met een bodemwarmtepomp en vloerverwarming. De warmte uit de woning wordt opgeslagen in de bodem, waar je in de winter weer gebruik van kan maken. Lees meer over koelen met een bodemwarmtepomp.

  5. 05

    Voor de aanschaf van een bodemwarmtepomp kun je subsidie aanvragen. 

Nadelen

  1. 01

    De aanleg van een bodembron is ingrijpender dan de aanleg van een lucht-waterwarmtepomp en duurt daarom ook langer. Je hebt een geschikte plek ervoor nodig in de tuin, die goed toegankelijk is voor de werkzaamheden. 

  2. 02

    De kosten voor aanschaf van een bodemwarmtepomp zijn aanzienlijk hoger dan van een lucht-waterwarmtepomp. 

  3. 03

    Deze warmtepomp is niet geschikt als je isolatie nog niet goed is of als je verwarmingssysteem niet overweg kan met lagetemperatuurverwarming.

Volledig elektrische warmtepomp met PVT-panelen

Een warmtepomp met PVT-panelen heeft geen buitenunit, maar haalt de warmte uit panelen op het dak: dit noemen we PVT-panelen. De PVT-panelen wekken zonnestroom op en dienen tegelijk als bron voor je warmtepomp. Zo benut je de ruimte op je dak efficiënt. Bijkomend voordeel: de panelen maken geen geluid.

PVT-panelen zijn, afhankelijk van merk en type, gelijk aan of iets dikker dan gewone zonnepalen (3,5 cm tot ongeveer 8 cm dik). Qua formaat zijn ze gelijk aan of iets groter dan gewone zonnepanelen. Onder de PVT-panelen zitten lamellen die warmte opnemen. Die komt niet alleen van de warmte van de zon, maar ook uit de langsstromende lucht. Je hebt veel ruimte nodig op het dak om voldoende warmte te verkrijgen. In een goed geïsoleerde woning zo’n 10-20 panelen, met een dakoppervlak van zo’n 18 tot 36m2.

Wist je dat… … de T in PVT staat voor 'thermisch'? PV-panelen is een andere benaming voor zonnepanelen. PVT-panelen zijn zonnepanelen die ook de warmte van de zon kunnen gebruiken.

De warmtepomp met PVT-panelen heeft daarnaast een binnenunit die ongeveer zo groot is als een grote koelkast. De binnenunit komt op de plek te staan van de oude cv-ketel, of zo dicht mogelijk in de buurt. De binnenunit geeft de warmte van de bron af aan het verwarmingswater, en heeft een voorraadvat voor het warme water voor de douche en keuken. Voor de stroomopwekking wordt er ook een omvormer geplaatst.

Redelijke of goede isolatie van de woning is een voorwaarde. De warmtepomp kan dan altijd het huis warm krijgen. Op echt hele koude dagen heeft de warmtepomp een elektrisch element dat de temperatuur tijdelijk kan verhogen. PVT-panelen kunnen ook ingezet worden voor een hybride warmtepomp, maar gezien de kosten van de aanleg, is dat niet logisch.

Kosten

De kosten voor een volledig elektrische warmtepomp met PVT-panelen zijn hoger dan die voor een volledig elektrische lucht-waterwarmtepomp. Omdat de PVT-panelen onderling zijn verbonden (met leidingen die de warmte naar de warmtepomp afvoeren) is de aanleg complexer. 

Voordelen

  1. 01

    Wanneer je nog geen zonnepanelen hebt, kun je hiermee twee vliegen in één klap slaan. Je benut de ruimte op het dak zo heel efficiënt voor duurzame stroom én warmte. 

  2. 02

    De PVT-panelen op het dak maken geen geluid. Anders dan bij een warmtepomp met een buitenunit, heb je geen ruimte nodig voor een buitenunit met ventilator die geluid maakt. 

  3. 03

    In vergelijking met een warmtepomp met buitenunit, heeft een PVT-warmtepomp weinig onderhoud nodig.

Nadelen

  1. 01

    Voor een volledig elektrische warmtepomp met PVT-panelen moet je woning goed geïsoleerd zijn. Alleen dan kunnen de panelen voor voldoende warmte zorgen om het huis warm te houden. Het is dus niet voor elke woning geschikt.

  2. 02

    Je hebt voldoende dakoppervlak nodig om genoeg panelen neer te kunnen leggen. In een goed geïsoleerde woning zo’n 10-20 panelen, met een dakoppervlak van zo’n 18 tot 36m2. Heb je dat niet, of heb je al zonnepanelen liggen, dan is het geen optie.

  3. 03

    De kosten voor aanschaf van een warmtepomp met pvt-panelen liggen hoger dan die voor een warmtepomp met buitenunit. 

Variant: PVT als boiler

Je kunt PVT-panelen ook inzetten om enkel warmte te leveren aan een voorraadvat voor warm water. Het aantal panelen wordt dan afgestemd op de warmwatervraag in de zomer. Daarnaast is altijd nog een hulpbron nodig voor extra warmte zoals een warmtepomp of cv-ketel, die in koude perioden kan bijspringen om warm water te produceren en die het huis verwarmt in de winter. Het verschil met een zonneboiler (die ook warm water produceert met zonne-energie) is dat een PVT-paneel ook zonnestroom opwekt.

Wat zijn koudemiddelen?

  • In een warmtepomp zit een koudemiddel. Deze gebruikt de pomp om warmte op te nemen en weer af te geven. Koudemiddel zit ook in koelkasten en airco’s. Er zijn verschillende soorten koudemiddelen die specifieke eigenschappen hebben. Zo hebben synthetische koudemiddelen een hogere klimaatimpact als ze in de lucht komen dan natuurlijke koudemiddelen, maar hebben synthetische koudemiddelen ook een lager risico voor toepassing en zijn ze daardoor geschikter om binnen te gebruiken.

    Meer weten over natuurlijke en synthetische koudemiddelen

Monoblock-warmtepomp voor binnen

In plaats van een binnenunit en een buitenunit heeft de monoblock-warmtepomp alle onderdelen in één apparaat. De warmtepomp gebruikt de buitenlucht als bron en is dus een lucht-waterwarmtepomp. Een monoblock voor binnen wordt in huis geplaatst, naast of in plaats van de cv-ketel. Hij is groter dan de binnenunit van een standaard warmtepomp en heeft het formaat van een flinke staande koelkast. Voor de toevoer van lucht worden aan- en afvoerkanalen aangelegd in het dak of de gevel. Hiervoor zijn vaak aanpassingen nodig in het dak of de gevel. Dit type wordt om deze reden ook vaak toegepast in renovatieprojecten van woningcorporaties. Een monoblock kan ook werken op de ventilatielucht uit de woning wanneer er mechanische ventilatie is (zie ventilatiewarmtepomp), of op een combinatie van beiden. 

Bij volledig elektrisch gebruik is ook ruimte nodig voor een voorraadvat voor warm water. Deze is vaak in hetzelfde apparaat verwerkt. Daarbij is ook redelijke of goede isolatie van de woning een voorwaarde. De warmtepomp kan dan altijd het huis warm krijgen.

Kosten

Omdat het aantal leverbare modellen nog erg beperkt is, heeft Milieu Centraal onvoldoende informatie over de kosten van een monoblock-warmtepomp voor binnen. Kijk voor de kosten van ventilatiewarmtepompen op de pagina ventilatiewarmtepomp.

Voordelen

  1. 01

    De monoblock-warmtepomp voor binnen heeft geen buitenunit. Handig als je geen tuin hebt of te weinig ruimte om of aan het huis. Ook heb je dan niet te maken met mogelijk geluidsoverlast voor buren.   

  2. 02

    De monoblock-warmtepomp voor binnen heeft een vergelijkbaar rendement als een warmtepomp met een binnen- en buitenunit. Het is dus ook een energiezuinige optie voor verwarmen.

  3. 03

    Doordat alle onderdelen in één apparaat zitten, is er minder kans op lekkage van koudemiddel. Dat betekent ook dat voor de installatie en onderhoud de installateur geen certificering voor werken met koudemiddelen nodig heeft. Een zogenaamde F-gassen certificering. Voor andere typen is dit wel een vereiste.

  4. 04

    Ook voor een monoblock-warmtepomp kun je subsidie aanvragen. 

Nadelen

  1. 01

    Je hebt binnen voldoende ruimte nodig, liefst op de plek waar je cv-ketel staat, zoals op zolder of in de aanbouw. De monoblock-warmtepomp neemt meer plek in dan een warmtepomp met binnen- en buitenunit, tot wel twee keer zoveel. Daarnaast is ook een geschikte plek nodig voor de aan- en afvoer van lucht.

  2. 02

    Als de warmtepomp op vol vermogen draait, zuigt hij veel lucht aan. Dat kan leiden tot meer geluidsproductie binnen in huis. Om dit te voorkomen, kun je grotere luchtdoorvoeren aanleggen (door het dak of in de muur), of de luchtdoorvoeren aan de binnenkant isoleren.

Monoblock-warmtepomp voor buiten

In plaats van een binnenunit en een buitenunit heeft de monoblock-warmtepomp alle onderdelen in één apparaat. De warmtepomp gebruikt de buitenlucht als bron en is dus een lucht-waterwarmtepomp. Een monoblock voor buiten wordt in de tuin, garage of schuur geplaatst, het liefst zo dicht mogelijk bij de woning, zodat er zo min mogelijk warmteverlies is. Omdat alle onderdelen zijn geïntegreerd in een buitenunit is de monoblock-warmtepomp voor buiten een stuk groter dan een standaard warmtepomp-buitenunit: zo’n 1 tot 3 keer het formaat van een buitenunit van een airco. De exacte grootte hangt af van het vermogen van de warmtepomp. Grotere units hebben als voordeel dat de ventilator minder hoeft te draaien, waardoor de unit wat minder geluid produceert.

De monoblock-warmtepomp voor buiten is beschikbaar in een hybride variant en een volledig elektrische variant. Bij hybride gebruik is alleen binnen ruimte nodig voor een warmtewisselaar voor het overbrengen van de warmte uit de warmtepomp naar je verwarmingssysteem.

Bij een volledig elektrische monoblock-warmtepomp voor buiten is in huis wel ruimte nodig voor een voorraadvat met warm water. Dat is ongeveer zo groot als een grote koelkast. Heb je die ruimte binnen echt niet, dan zou je het vat ook in een berging of schuur kunnen plaatsen. De leidingen die het huis ingaan moeten in dat geval goed geïsoleerd zijn om zo min mogelijk warmte te verliezen en om geen risico op bevriezing te lopen. Daarbij is ook redelijke of goede isolatie van de woning een voorwaarde. De warmtepomp kan dan altijd het huis warm krijgen.

Kosten

Omdat het aantal leverbare modellen nog erg beperkt is, heeft Milieu Centraal onvoldoende informatie over de kosten van een monoblock-warmtepomp voor buiten. Door de grotere uitvoering is een monoblock-warmtepomp voor buiten waarschijnlijk wel duurder in aanschaf dan een warmtepomp met binnen- en buitenunit.

Voordelen

  1. 01

    Bij hybride toepassing van een monoblock-warmtepomp voor buiten, heb je binnen alleen ruimte nodig voor een kleine warmtewisselaar. 

  2. 02

    Doordat alle onderdelen in één apparaat zitten, is er minder kans op lekkage van koudemiddel. Dat betekent ook dat voor de installatie en onderhoud de installateur geen certificering voor werken met koudemiddelen nodig heeft. Een zogenaamde F-gassen certificering. Voor andere typen is dit wel een vereiste.

  3. 03

    De grotere buitenunit van een monoblock maakt wat minder geluid dan de buitenunit van een warmtepomp die uit een binnen- en buitenunit bestaat.

  4. 04

    Ook voor een monoblock-warmtepomp kan je subsidie aanvragen.

Nadelen

  1. 01

    Er is een geschikte plek nodig aan- of om het huis. De monoblock-warmtepomp voor buiten kan tot 3 keer zo groot zijn als een airco. En wordt het liefst zo dicht mogelijk bij huis geplaatst om warmteverlies te voorkomen.

  2. 02

    Bij volledig elektrische warmtepompen is altijd een voorraadvat voor warm water nodig, die bij voorkeur binnen in de woning staat. In dat geval heb je binnen toch wel enige ruimte nodig.

  3. 03

    Vervangt de monoblock-buiten een bestaande cv-ketel? Dan is het handig om de leidingen aan te sluiten op de plaats van de oude cv-ketel. Omdat de cv-ketel vaak op zolder hangt, kan dit extra kosten met zich meebrengen, vanwege lange leidingen van de buitenunit naar de zolder.

  4. 04

    De monoblock is iets duurder dan een warmtepomp die uit een binnen- en buitenunit bestaat.

Ventilatiewarmtepomp

Een ventilatiewarmtepomp gebruikt warmte uit de ventilatielucht om je huis (deels) mee te verwarmen. Dit type wordt ook wel aangeduid als een lucht-waterwarmtepomp. Hij is geschikt voor woningen die mechanische ventilatie hebben waarbij de lucht wordt afgezogen. Veel huizen die tussen 1976 en 2000 zijn gebouwd hebben dit.

Wordt de warmte uit de ventilatielucht al gebruikt? Bijvoorbeeld met balansventilatie (waarbij er ook lucht je woning ingeblazen wordt)? Dan heeft een ventilatiewarmtepomp geen zin. De ventilatiewarmtepomp komt in plaats van je ventilatiebox en heeft ongeveer hetzelfde formaat. Een ventilatiewarmtepomp bij een bestaande cv-ketel kost ongeveer 4.500 euro, waar je 2.250 euro subsidie voor kunt krijgen.

Lees meer over de ventilatiewarmtepomp.

Voordelen

  1. 01

    De ventilatiewarmtepomp is gemakkelijk en snel te installeren. Alleen de ventilatiebox wordt vervangen.

  2. 02

    De ventilatiewarmtepomp is klein van formaat en neemt geen extra ruimte in beslag. Hij maakt ook geen geluid zoals een warmtepomp met buitenunit.

  3. 03

    Een ventilatiewarmtepomp is goedkoper dan een hybride warmtepomp met buitenunit.

  4. 04

    Je ontvangt subsidie voor de aanschaf van een ventilatiewarmtepomp.

Nadelen

  1. 01

    De hoeveelheid warmte die de warmtepomp levert, hangt af van de hoeveelheid lucht die moet worden ververst. De cv-ketel (of andere hulpbron) schakelt bij als er meer warmte nodig is. Alleen in goed geïsoleerde woningen is voor het verwarmen geen andere bron meer nodig.

  2. 02

    Voor warm water is een ander apparaat nodig, zoals een zonneboiler.

Variant: ventilatiewarmtepomp als boiler

De warmte van ventilatielucht kan ook ingezet worden voor het verwarmen van een voorraadvat met warm water voor in de keuken en badkamer. In koude periodes is naverwarming nodig (dat kan via de cv-ketel of met een ingebouwde elektrische naverwarmer). De ventilatiewarmtepompboiler kan ook overwogen worden in een woning die is aangesloten op een warmtenet. Door het hergebruik van de warmte uit ventilatielucht is een besparing op energie mogelijk. Een ventilatiewarmtepompboiler is te koop vanaf zo’n 3.500 euro (excl. montagekosten). Hiervoor kun je een subsidie van 500 euro krijgen.

Hoge temperatuur warmtepomp

Een hoge temperatuur warmtepomp gebruikt buitenlucht als bron voor de warmte. Het is dus een lucht-waterwarmtepomp. Dit type kan hogere temperaturen leveren dan een standaard warmtepomp, maar werkt op die temperaturen ook minder zuinig. Het is daarom geen aanrader. Alleen in bepaalde uitzonderingen, wanneer een woning niet goed geïsoleerd kan worden, kan een hoge temperatuur warmtepomp een oplossing zijn.

Een hoge temperatuur warmtepomp kan hogere temperaturen bereiken doordat er een ander type koudemiddel wordt gebruikt, namelijk natuurlijk koudemiddel. Dat koudemiddel heeft ook een nadeel: het is brandbaarder dan synthetische middelen en niet geschikt om binnen toe te passen. Een hoge temperatuur warmtepomp is daarom vaak een monoblock-warmtepomp voor buiten.

Overigens werkt de warmtepomp niet altijd met hoge temperaturen. In het voor- en najaar (als de warmtevraag klein is) werkt de warmtepomp op een beperkt vermogen en blijft de temperatuur van het cv-water laag. Dit wordt ook wel moduleren genoemd. Bij deze temperaturen heeft de warmtepomp een hoog rendement (zelfs iets hoger dan van een standaard warmtepomp). Neemt de warmtevraag in de winter toe, dan kan de warmtepomp de temperatuur van het cv-water hoger laten oplopen, tot wel 70 graden. Hier zit echter wel een keerzijde aan: hoe hoger de uitgangstemperatuur, hoe lager het rendement van een warmtepomp. Het energiegebruik kan aanzienlijk stijgen bij gebruik op hoge temperaturen. We raden daarom een hoge temperatuur warmtepomp alleen aan wanneer het technisch niet mogelijk is om een woning verder te isoleren.

Kosten

Door de zwaardere constructie (vanwege een ander koudemiddel) zijn de kosten voor een hoge temperatuur warmtepomp hoger dan die voor een standaard warmtepomp.

Voordelen

  1. 01

    In woningen die niet goed genoeg geïsoleerd kunnen worden én waarin het verwarmingssysteem niet kan worden verbeterd voor gebruik met lage temperaturen, kan de hoge temperatuur warmtepomp een oplossing zijn. Denk bijvoorbeeld aan monumentale huizen van vóór 1920 waarin isolatie niet altijd is toegestaan.

  2. 02

    Je kan subsidie ontvangen voor een hoge temperatuur warmtepomp. 

  3. 03

    De hoge temperatuur-warmtepomp gebruikt natuurlijk koudemiddel, wat efficiënter werkt en minder milieu-impact heeft.

Nadelen

  1. 01

    Een hoge-temperatuur warmtepomp heeft een lager rendement dan andere warmtepompen. Je bespaart dus minder energie dan met een warmtepomp die bij lagere temperaturen werkt.

  2. 02

    De aanschafkosten zijn hoger dan de kosten voor een warmtepomp met binnen- en buitenunit.

Airco als warmtepomp

Een airco met een buitenunit kan soms ook omgedraaid worden: hij haalt dan de warmte uit de buitenlucht en geeft dit af aan de lucht in de woning. Het type warmtepomp is dus een lucht-luchtwarmtepomp. De airco verwarmt enkel de ruimte waarin een binnenunit is geplaatst (aan de muur of op de vloer). Om meerdere ruimtes te verwarmen zijn meerdere airco’s nodig, óf je sluit meerdere units (multi-split) aan op een buitenunit met een groot vermogen. Dat laatste is minder efficiënt.

Het verwarmen met een airco geeft een ander comfort dan verwarmen met centrale verwarming en radiatoren: de warmte kan als ‘tocht’ aanvoelen. De warmtepomp heeft geen radiatoren die de koudeval voor de ramen kan opvangen. Het rendement is gelijk aan een lucht-waterwarmtepomp, maar alleen als het om een moderne airco gaat met energielabel A++.

Voor warm water heb je een aparte installatie nodig. Anders dan een hybride lucht-waterwarmtepomp is een airco ook niet afgesteld op de centrale verwarming van de woning.

Kosten

De kosten voor een lucht-luchtwarmtepomp zijn relatief laag in vergelijking met andere warmtepompen. Voor een lucht-luchtwarmtepomp kun je alleen geen ISDE-subsidie aanvragen.

Voordelen

  1. 01

    Bij kleine woningen kan een lucht-luchtwarmtepomp groot deel van de verwarming verzorgen. Vooral handig als je veel van huis bent en alleen af en toe een ruimte snel wilt opwarmen. In grotere woningen kun je hem gebruiken als bijverwarming, bijvoorbeeld op een werkkamer.

  2. 02

    Als je daardoor de verwarming in rest van de woning uit kunt laten, kan een lucht-luchtwarmtepomp efficiënt verwarmen.

  3. 03

    Het rendement is vergelijkbaar met een standaard warmtepomp.

  4. 04

    De airco is iets goedkoper dan andere warmtepompen.

Nadelen

  1. 01

    De warmte is minder comfortabel dan bij andere warmtepompen.

  2. 02

    Zowel de binnen- als buitenunit maakt geluid, al zijn er ook zeer stille varianten op de markt.

  3. 03

    Je krijgt geen subsidie voor een airco.

  4. 04

    Je airco in de zomer gebruiken kost veel stroom. Gebruik je de lucht-lucht warmtepomp om te koelen, dan heeft dat een flink klimaateffect en brengt het kosten met zich mee. Het is beter om de airco niet aan te zetten en je huis koel houden door goede isolatie en goede zonwering en ’s nachts de ramen en deuren openzetten.

Doe de warmtepomp check

Welke warmtepomp past in jouw huis? Twijfel je nog welke warmtepomp je moet kiezen? Ontdek welke warmtepomp het best bij jouw huis past, hoeveel het gaat kosten en wat je gaat besparen.