Milieu Centraal verwacht dat de inkoopprijzen voorlopig hoog blijven en dat de energieprijzen daarom niet op korte termijn zullen dalen. Het kenniscentrum heeft daarom een speciale webpagina over de energiecrisis. Hierop staan praktische tips en onafhankelijke adviezen die huishoudens – in het bijzonder huishoudens in een kwetsbare situatie – helpen om te gaan met de stijgende energieprijzen.

Energiecrisis toont terugkerend patroon

De energiecrisis van 2022 liet een terugkerend patroon zien: veel Nederlanders komen pas in actie wanneer de nood direct voelbaar is. Toen leidde dat tot meer isolatie en de overstap naar alternatieven zoals warmtepompen. Nu energieprijzen opnieuw stijgen door internationale spanningen, is diezelfde dynamiek terug. Tegelijkertijd dreigt de aandacht af te nemen omdat de lente is begonnen. Daardoor blijven goede intenties liggen. Terwijl het volgens Milieu Centraal nu het moment is om vooruit te kijken en daarnaar te handelen.

“Waarschuwingen van diverse (inter)nationale instanties laten opnieuw zien hoe kwetsbaar ons energiesysteem is”, zegt Ika van de Pas, directeur-bestuurder bij Milieu Centraal. “Zolang we voor het verwarmen van onze woningen grotendeels leunen op aardgas uit het buitenland, blijven we gevoelig voor internationale spanningen. Tegelijkertijd is er op dit moment nog veel onzekerheid over eventuele overheidsmaatregelen. Huishoudens kunnen niet afwachten. Door nu stap voor stap de isolatie van de woning te verbeteren, besparen zij direct energie. Bovendien maken ze hun woning beter geschikt voor een toekomstige overstap naar een duurzame warmtebron, zoals een warmtepomp of warmtenet.”

Volgens Van de Pas worden huishoudens zo minder afhankelijk van buitenlands aardgas. En ze voorkomen dat elke nieuwe prijsstijging hen verrast. Voor huishoudens in een kwetsbare situatie is dat extra belangrijk, omdat energieprijzen voor hen geen abstract nieuws zijn, maar een dagelijkse zorg.”

Hulp voor huishoudens in kwetsbare situatie essentieel

Juist voor huishoudens in een kwetsbare situatie geldt dat de oproep van Milieu Centraal niet vanzelfsprekend uitvoerbaar is. Veel van deze huishoudens missen de financiële armslag om hun woning te verbeteren of wonen in een huurwoning met een laag energielabel en kunnen niet veel aan hun woonsituatie veranderen. Voor deze huishoudens is extra ondersteuning essentieel. Van de Pas: “Er is gelukkig veel gratis hulp beschikbaar. Ons advies aan deze groep is om op energiehulpvinden.nl te kijken. De website in zeven talen leidt je naar energiehulp in jouw buurt. Denk aan een energiecoach die bij je thuis kan komen bij zorgen over de hoge energierekening of een energieklusser die gratis kleine energiebesparende verbeteringen in je huis kan doen.”

Start met kleine stappen

Voor alle huishoudens geldt dat er nu al stappen mogelijk zijn, stelt Van de Pas. “Die hoeven niet groot of ingewikkeld te zijn: juist kleine, haalbare acties helpen om in beweging te komen en effect te bereiken. Elke stap in het proces is waardevol en vele kleine stapjes maken één grote.”