Alles over energie en milieu in het dagelijks leven

Windenergie

Windenergie is schoon en komt uit een bron die nooit opraakt. De CO2-uitstoot is 50 keer lager dan van die van 'grijze' stroom. Grote windmolens kunnen overlast geven voor omwonenden, maar er zijn manieren om dat tegen te gaan.

Windmolens dijk dionkere lucht 327x245.jpg

Windturbines wekken stroom op zonder de lucht te vervuilen, zonder het klimaat te belasten en zonder grondstoffen uit te putten. Wel komt er wat CO2 vrij bij het bouwen, onderhouden en afbreken van de turbine, maar na 3 tot 6 maanden draaien heeft een turbine die hoeveelheid CO2-uitstoot al bespaard.

Tijdens de hele levensduur van een windturbine, 20 jaar, produceert deze tot 80 keer zoveel energie als er nodig is om er één te bouwen.

Tips voor meer windenergie

  • 1

    Wil je dat er meer windenergie komt? Word dan mede-eigenaar van een windmolen of koop een aandeel in een windmolenpark op zee. Lees meer over Winddelen.

  • 2

    Kies voor groene stroom van de wind. Kijk in de Groenestroomchecker welke energiebedrijven windstroom uit Nederland aanbieden.

  • 3

    Zijn er plannen voor windmolens in jouw buurt? Doe dan actief mee aan de inspraakprocedure en help mee aan een goed geplaatste windturbine. Soms is het mogelijk dat omwonenden meedelen in de opbrengst van de windmolen in hun buurt.

Windenergie en milieu

Als een windturbine stroom opwekt, dan komen daarbij geen vervuilende stoffen vrij. Er komt wel CO2 vrij bij tijdens de bouw, bij het onderhoud en de afbraak van de windturbines, want daarvoor is energie nodig uit fossiele brandstoffen. Maar over de hele levensduur is die uitstoot erg laag. In 3 tot 6 maanden draaien wekt een windturbine evenveel energie op als er nodig is voor de bouw, het onderhoud en de afbraak. Tijdens de rest van de 20 jaren dat een windturbine mee gaat, leveren windturbines stroom zonder uitstoot van broeikasgassen.

In 2010 hebben windturbines de uitstoot van 2,5 miljard kilo CO2 voorkomen, doordat er minder fossiele bronnen gebruikt hoefden te worden.

Gevolgen voor vogels en natuur

Windturbines kunnen negatieve effecten op de natuur hebben, vooral op vogels. Het aantal botsingen tussen vogels en windturbines valt mee, als je dit vergelijkt met bijvoorbeeld de gevolgen van het verkeer. Volgens schattingen sterven er door 1.800 Nederlandse windturbines zo'n 50.000 vogels per jaar. In het verkeer sterven er jaarlijks twee miljoen vogels.

Belangrijker dan botsingen is de verstoring door windturbines van voedsel-, rust- en broedgebieden. Hoe erg die verstoring is, hangt sterk af van de vogelsoort en de plek. Veel broedvogels kennen hun rust- en voedselgebieden zo goed, dat windturbines geen barrière zijn - ze vliegen er gewoon tussendoor. Sommige soorten, zoals eenden, ganzen, zwanen en steltlopers, houden liever flink afstand; dan kan er sprake zijn van verstoring.

Nederlandse windenergie

In 2016 wekten windturbines in Nederland zeven procent op van de elektriciteit die we in Nederland gebruiken - genoeg voor ruim 2,5 miljoen huishoudens.

In theorie kan windenergie wel twintig procent van de in Nederland gevraagde elektriciteit leveren. Dat kan door kleine windmolens te vervangen door grotere, en door windturbineparken op zee te bouwen. 

Discussie over windenergie

De milieubeweging vindt dat windenergie een belangrijke bijdrage kan leveren aan het tegengaan van klimaatverandering, maar niet iedereen is het daarover eens. Argumenten voor en tegen windenergie lees je op Standpunten over windenergie.

Zo werkt een windturbine

Windenergie wordt opgewekt met windturbines die zijn aangesloten op het elektriciteitsnet. Een windturbine bestaat grofweg uit drie onderdelen: de draaiende rotor met de rotorbladen, de gondel en de mast.

Windturbine-werking.bmp

De wind brengt de rotorbladen aan het draaien; een naaf (of as) brengt die beweging via tandwielen over op een elektriciteitsgenerator die in de gondel zit. Door de hoogte kunnen de rotorbladen veel wind vangen: het waait er gemiddeld harder en gelijkmatiger, en er is geen invloed van huizen, bomen en andere obstakels. In de gondel zit ook vaak allerlei regeltechniek, die er bijvoorbeeld voor zorgt dat de windmolen altijd zo goed mogelijk in de wind staat.

Windkracht

De grootste typen turbines kunnen tot wel 8 miljoen kWh per jaar produceren, genoeg om zo'n 2.300 huishoudens van stroom te voorzien. Een turbine begint stroom te leveren bij windkracht 2. Bij windkracht 6 bereikt de windturbine doorgaans het maximale vermogen. Bij hogere windsnelheden blijft het vermogen constant; vanaf windkracht 10 wordt de windmolen automatisch stilgezet of afgeremd, vanwege de veiligheid.

Nadelen van windenergie tegengaan

Windturbines zijn een bron van schone energie, maar sommige mensen vinden dat ze het uitzicht verpesten. Windturbines kunnen ook slagschaduw veroorzaken als de zon laag aan de hemel staat. Een omwonende kan de schaduw van de ronddraaiende rotorbladen ervaren als een hinderlijke flikkering. Daarom gelden tegenwoordig strenge regels. Ook kunnen mensen last hebben van hinderlijke schitteringen: dat wordt tegengegaan met een antireflecterende laag.

Geluidsoverlast is ook een mogelijk nadeel. Nieuwe turbines zijn wel stiller en staan minimaal 300 meter bij huizen vandaan. Door de afstand wordt de geluidsoverlast minder. Geluidsoverlast komt vooral 's nachts voor, als het een beetje waait en er weinig omgevingslawaai is. Om deze reden stelt de overheid momenteel nieuwe geluidsnormen op voor windturbines.

Goede planning voorkomt overlast

Aangezien windmolens voor hinder kunnen zorgen, is het belangrijk om ze zorgvuldig te plaatsen. Er zijn daarom normen en richtlijnen opgesteld, die de overheid moet toetsen voordat zij een windturbine plaatst. Doorgaans komt de windmolen niet dichter bij woningen dan vier keer de mastlengte, om overlast te voorkomen en de veiligheid te garanderen. De gemiddelde hoogte van Nederlandse turbines is 75 meter, dus vaak gaat het om een veiligheidszone van zo'n 300 meter tot de turbine. Een goede planning of locatie voorkomt overlast.

Dit kun je doen voor windenergie: zelf investeren

Als je de ontwikkeling van windenergie wilt stimuleren, kies dan om te beginnen voor groene stroom, bij een leverancier die windstroom levert of een elektriciteitsmix met wind erin. Je kunt ook zelf investeren in windenergieprojecten of aansluiten bij een energie coöperatie.

Voorbeelden zijn winddelen kopen van de Windcentrale, investeren via Meewind of deelname aan de windcoöperatie de Windvogel.  

Beslis mee over windturbines

Zijn er plannen voor windmolens in jouw omgeving? Doe dan actief mee aan de inspraakprocedure. Veel omwonenden proberen in zo'n procedure de komst van een windmolen te stoppen. Wanneer je als mede-omwonende kritische maar constructieve bijdragen levert, kan een inspraakprocedure een goed geplaatste windturbine opleveren. Wel schone energie, geen overlast.

Bij onduidelijkheden of zorgen kun je de gemeente vragen om meer duidelijkheid. Er zijn computermodellen die kunnen voorspellen waar en hoe vaak slagschaduw en geluidsoverlast zullen voorkomen. En 3D-plaatjes kunnen laten zien wat de plaatsing betekent voor jouw uitzicht. Verder zijn goede afspraken van belang, zoals over stilzetten bij tijdelijke overlast.

Bovendien kun je als omwonende deelnemen aan het project, door zelf een kleine investering te doen in de windmolen(s). Uit de praktijk blijkt dat omwonenden die meedoen positiever zijn over de windturbine als hij er eenmaal staat: ze ervaren minder overlast en krijgen goedkopere stroom.

Meer informatie

  • RESCoopNL is de coöperatie van windcoöperaties en geeft een overzicht van alle coöperaties die zich op windenergie richten.
  • Kijk op de Windcentrale om mede-eigenaar te worden van een windmolen en zo 16 jaar lang in je eigen elektriciteit te voorzien.
  • Investeer in een windmolenpark op zee via Meewind.
  • De Organisatie voor Duurzame Energie (ODE), geeft informatie over duurzame energie en windparken. Hier vind je ook de energiecoöperaties die zijn aangesloten bij de Organisatie voor Duurzame energie. Dit betreffen organisaties voor zowel energiebesparing als voor zonne- en windenergie.
  • Kijk op HIER opgewekt voor een overzicht van alle lokale duurzame energie initiatieven die gericht zijn op zon, wind, biomassa en duurzame warmte

     

Terug naar boven