Checklist warmtepomp kopen en installeren

Monteur bij oude cv-ketel, andere monteur tilt de warmtepomp naar binnen.

Vind een goed installatiebedrijf

Hoe eerder je begint met offertes opvragen, hoe sneller je kan profiteren van je warmtepomp! Op Verbeterjehuis.nl vind je tips voor de offerte en betrouwbare installatiebedrijven bij jou in de buurt. Bedrijf vinden
Wil jij je huis verwarmen met een warmtepomp? Een goede keuze! Lees op deze pagina waar je op moet letten als je een warmtepomp gaat kopen: van wat je vooraf moet controleren tot de vragen die je kunt stellen aan je leverancier.

Waar moet je vooraf over nadenken?

Handige vragen voor tijdens het gesprek

Hier moet je na aankoop op letten

Vooraf over nadenken

Kijk of je een vergunning nodig hebt

Voor het plaatsen van een buitenunit heb je soms een omgevingsvergunning nodig. Informeer bij de gemeente naar de regels (die kunnen per gemeente verschillen). Een kleine buitenunit mag je zonder vergunning in de tuin of op het dak plaatsen. Klein wil zeggen dat de buitenunit minder dan 1 meter hoog is (inclusief onderstel) en het oppervlak (breedte maal hoogte) maximaal 2 vierkante meter. Maar: woon je in een monument of beschermd stadsgezicht, check dan altijd of je een omgevingsvergunning nodig hebt.
Check ook altijd de regels voor een welstandsbeoordeling (als je hem in de voortuin neerzet) en de wettelijke eisen voor geluid. Lees meer over de geluidsnormen.

In de toekomst wordt voor de buitenunit van een warmtepomp misschien een uitzondering gemaakt in de omgevingswet. Dan is er geen omgevingsvergunning meer nodig.

Kies je voor een bodemwarmtepomp, dan moet je dat altijd melden bij het Omgevingsloket. Dat staat in het 'Besluit lozen buiten inrichtingen'. Check jouw situatie op www.omgevingsloket.nl. De gemeente wijst interferentiegebieden aan. Wil je in zo’n interferentiegebied een bodemwarmtepomp plaatsen, dan heb je misschien een eenvoudige vergunning nodig (dat heet een OBM-vergunning). Of dit het geval is, kun je checken met de de WKO-bodemenergietool.

Kijk of je een zwaardere aansluiting en groepenkast nodig hebt

Veel (oudere) huizen hebben een aansluiting van 1x35 Ampère. Voor de meeste hybride warmtepompen (2 tot 5 kW) is dit voldoende. Voor een volledig elektrische warmtepomp heb je meestal een zwaardere aansluiting nodig (3x25 Ampère). Nieuwere huizen hebben die meestal al. Kook je ook op inductie én heb je een elektrische auto die je thuis oplaadt, dan heb je misschien 3x35 Ampère nodig. Vraag aan de installateur of dit nodig is. En regel het op tijd met de netbeheerder.

Wil je weten wat voor aansluiting je woning heeft? Is je huis gebouwd in of na juli 2011, dan heeft deze standaard een 3x25A aansluiting. Is je huis voor juli 2011 gebouwd? Zoek dan het meternummer van de meter in je . Vervolgens kun je bij je netbeheerder (vaak online) je meternummer en postcode invullen om zo je aansluiting te achterhalen. Weet je niet wie je netbeheerder is? Je vindt het op Mijnaansluiting.nl.

De netbeheerder rekent eenmalige kosten voor het verzwaren, ongeveer € 200. Daarnaast moet je je meterkast vervangen of laten uitbreiden en aparte groepen laten aanleggen voor de warmtepomp en voor de inductiekookplaat (als je die neemt kun je zonder gasaansluiting, wat jaarlijks vastrecht scheelt). Het bedrag dat je jaarlijks aan jouw energiebedrijf betaalt (vastrecht) is voor 3x25 Ampère hetzelfde als voor 1x35 Ampère en gaat dus niet omhoog. Voor 3x35 Ampère zijn de jaarlijkse kosten wel hoger.

Check of je recht hebt op subsidie

Je kunt subsidie krijgen als je een warmtepomp koopt. De hoogte van deze ISDE-subsidie hangt af van het soort warmtepomp en het vermogen. Op Subsidie warmtepomp lees je de voorwaarden en ontdek je hoe je subsidie aanvraagt. Je vraagt de subsidie achteraf aan.

Controleer het warmteplan voor jouw wijk

Jouw gemeente heeft een warmteplan ('transitievisie warmte'). Daarin staat wanneer jouw wijk aan de beurt is om te verduurzamen. Voor de wijken die het eerst aan de beurt zijn (vóór 2030) bekijkt de gemeente samen met de netbeheerder, woningcorporatie, huurders en huiseigenaren welke alternatieven er voor aardgas zijn. Dat kan bijvoorbeeld een warmtenet zijn, een gasnet met groen gas of een verzwaard elektriciteitsnet voor elektrische warmtepompen. Vraag je gemeente welke plannen er voor jouw wijk zijn, en op welke termijn. Het is zonde om nu een warmtepomp te kopen als je binnen een paar jaar op een warmtenet wordt aangesloten. Beter isoleren is wel altijd goed.

Op dit moment kun je de TransitieVisie Warmtetool gebruiken voor het opzoeken van een warmteplan voor jouw gemeente.

Op slimme meters staat het meestal onder de streepjescode. Op traditionele meters staat het meternummer vaak achter 'No'.

Bedrijf vinden

Kies als je een warmtepomp koopt altijd voor een vakbekwame installateur met de juiste certificaten. Een goede installatie van je warmtepomp is namelijk belangrijk om hem energiezuinig te laten werken. Voor de subsidie moet je bovendien kunnen aantonen dat de warmtepomp door een bouwinstallatiebedrijf is geïnstalleerd. Op Verbeterjehuis - Vind een bedrijf vind je een vakbekwame installateur bij jou in de buurt. Het energieloket in jouw gemeente kan je in contact brengen met bedrijven die zij geselecteerd hebben en je helpen met vragen over de offerte. Of kijk op centraalregistertechniek.nl.

  • Laat het complete systeem (bron, warmtepomp, afgifte, regeling en ventilatie) door één bedrijf ontwerpen en plaatsen. Dan weet je zeker dat het allemaal goed op elkaar aansluit.

Let op certificeringen en erkenning

Warmtepompen met synthetische koudemiddelen moeten door een monteur met F-gassen certificaat (richtlijn BRL 200) worden gevuld, geïnstalleerd en onderhouden. Dat is wettelijk verplicht om te voorkomen dat er door slordig werken koudemiddelen vrijkomen. Deze koudemiddelen hebben namelijk een sterk broeikaseffect. Het bedrijf zelf moet het BRL 100 certificaat hebben. Voor het installeren van een monoblock warmtepomp (binnen of buiten) of een warmtepomp met natuurlijk koudemiddel is geen BRL-certificering nodig (mogelijk verandert dit in de toekomst).

Krijg je een nieuwe hybride warmtepomp inclusief een nieuwe cv-ketel? Of wordt je huidige cv-ketel verplaatst? Dan is het installatiebedrijf verplicht om een CO-vrij certificaat te hebben. Als de warmtepomp alleen maar wordt bijgeplaatst bij de bestaande cv-ketel, is er geen certificaat nodig.

Bedrijven die installaties voor bodemwarmtepompen ontwerpen, aanleggen en/of onderhouden moeten hiervoor gecertificeerd zijn (richtlijn BRL 6000-21 voor het bovengronds gedeelte en richtlijn BRL SIKB 11000 voor het ondergrondse gedeelte).

Verder zijn er ook andere regelingen die iets zeggen over de kwaliteit van het installatiebedrijf en/of de medewerkers. Deze regelingen zijn niet verplicht: het installatiebedrijf mag zelf beslissen of het zich erbij wil aansluiten. Een paar voorbeelden zijn:

  • Het Vakmanschap Warmtepompen, voor personen die warmtepompensystemen installeren en aansluiten.
  • STEK Warmtepomp-module D, waarmee bedrijven aantonen dat ze over de noodzakelijk kennis, vaardigheden en medewerkers beschikken om warmtepompensystem te ontwerpen, installeren en onderhouden.
  • De Erkenningsregeling warmtepompinstallaties van InstallQ: een bedrijfserkenning voor ontwerp, installatie en onderhoud van warmtepompinstallaties (geen bodemwarmtepomp).

Je vindt installateurs met deze erkenningen in het Centraal Register Techniek.

Langere levertijden: start op tijd

Door de hogere gasprijzen is de vraag naar warmtepompen in korte tijd enorm gestegen. Hierdoor zijn bij bedrijven in Nederland helaas wachtlijsten ontstaan van enkele maanden. Laat je daardoor niet ontmoedigen en zoek uit welk soort warmtepomp, merk en type bij je wensen past. Zo kun je gericht zoeken naar een aanbieder.

Kan je niet direct ergens terecht? Vraag dan of je op een wachtlijst kan komen, zodat je als eerste aan de beurt bent wanneer de achterstand is ingelopen.

Aanbieders en branches zijn hard bezig om een inhaalslag te maken en beter aan de grote vraag te kunnen voldoen. Zo worden er extra installatiemonteurs opgeleid en komen er extra fabrieken waar warmtepompen worden gemaakt. Laat je dus niet ontmoedigen!

Offertes aanvragen

Hieronder vind je aandachtspunten en vragen die je kunt stellen bij (telefonisch) contact met de leverancier. Tip: vraag meerdere offertes aan om te kunnen vergelijken.

Tips

  • Weet jij welke soort warmtepomp je wilt en welk vermogen en energielabel die heeft? Dan kun je met deze tool van RVO een berekening maken van de te verwachten subsidie. Check ook of jouw type op de apparatenlijst staat en in aanmerking komt voor subsidie.

  • Ook warmtepompen hebben een energielabel. Daarmee kun je in één oogopslag zien wat het zuinigste model is. Om subsidie te krijgen is minimaal energielabel A++ nodig. Voor zuinigere warmtepompen krijg je een hoger subsidiebedrag.

  • Vraag een duidelijke, Nederlandstalige handleiding van het hele systeem.

Na aankoop

Vraag subsidie aan

De subsidie voor je warmtepomp moet achteraf aangevraagd worden. Op Subsidie warmtepomp lees je de voorwaarden en ontdek je hoe je subsidie aanvraagt. Je kunt ook direct subsidie aanvragen op rvo.nl. Daar staat ook een handig stappenplan. Voor het aanvragen heb je een DigiD nodig.

Let ook op deze dingen

Als je eenmaal een warmtepomp in huis hebt, zijn er een paar dingen waar je op moet letten om zoveel mogelijk voordeel te krijgen van je warmtepomp.

Temperatuurinstelling: de zuinigste instelling is net even anders

Verwarmen met lagere temperatuur heeft een voordeel: je hebt een heel gelijkmatige warmte in huis. Het werkt wel wat trager. Je moet je huis daarom wat anders gaan verwarmen dan je gewend bent. Bij een volledig elektrische warmtepomp zet je de thermostaat 's nachts dus hooguit 1 of 2 graden lager dan overdag. Omdat je huis goed geïsoleerd is (en dat is het, anders begin je niet aan een volledig elektrische warmtepomp), verliest het 's nachts niet zo veel warmte.

 ’s Ochtends kan de warmtepomp je huis weer makkelijk en op een zuinige manier opwarmen. Zet je de thermostaat ’s nachts veel lager, dan moet de warmtepomp veel harder werken om het huis weer op te warmen. Dat kost meer energie, omdat de warmtepomp dan met een hogere watertemperatuur moet werken en dat is veel minder efficiënt.

Ga je langer van huis, bijvoorbeeld in de winter met vakantie, dan kun je ‘m wel op 15 graden zetten. Maar houd er rekening mee dat opwarmen bij terugkomst dan lang duurt.

Bij een hybride warmtepomp hangt de nachttemperatuur die je met de thermostaat instelt af van de isolatie van je woning. Net als bij een volledige warmtepomp kun je de thermostaat ’s nachts 1 of 2 graden lager zetten. Je huis wordt dan ’s ochtends opgewarmd door de warmtepomp (niet door de cv-ketel). Als je de thermostaat meer graden lager zet, duurt het opwarmen met de warmtepomp te lang en springt de cv-ketel bij. Dat heeft meestal een groter klimaateffect dan warm houden met de warmtepomp. Uitzondering: in slecht geïsoleerde woningen kan het soms wél beter zijn de nachttemperatuur op 15 graden te zetten. Je huis wordt dan ’s ochtends opgewarmd door de cv-ketel in plaats van de warmtepomp, maar dat is soms energiezuiniger dan een hybride warmtepomp te laten werken op hogere nachttemperaturen. Zoek dus een evenwicht tussen het gewenste comfort en het energieverbruik. Met langzamer opwarmen gebruik je de warmtepomp het efficiëntst (en verbruik je minder gas). Zorg dus ook voor betere isolatie, want dan haal je meer uit je warmtepomp.

Houd het stroomverbruik bij

Houd bij hoeveel stroom je warmtepomp verbruikt en of dit niet meer is dan vooraf is berekend. Dit kun je soms doen met een simpele stekker die het energieverbruik meet of met een energieverbruiksmanager met slimme tussenstekkers. Merk je dat de elektrische bijverwarming vaak aangaat, dan kun je de installateur vragen om de oorzaak op te sporen en maatregelen te nemen. Bij een hybride warmtepomp is inzicht in het functioneren extra belangrijk: omdat de gasketel bij kan springen, vallen eventuele storingen niet zo snel op.

Heb (of krijg) jij een warmtepomp?

Om de prestatie van warmtepompen te bestuderen, doen RVO, Techniek Nederland en Netbeheer Nederland een onderzoek: de Installatiemonitor. Iedereen met een warmtepomp en slimme meter kan meedoen. Deelnemen is heel makkelijk: je geeft toestemming om je slimme meter uit te lezen, waarna deze gegevens geanonimiseerd verzameld en geanalyseerd worden. Het onderzoek loopt tot eind juni 2026. Als je wilt, kun je jaarlijks een rapport ontvangen over het energieverbruik van jouw eigen warmtepomp.

Meer weten? Kijk op Installatiemonitor.nl
Tip: regel meteen onderhoud Sluit een onderhoudscontract af met de installateur, liefst iemand die deelneemt aan de erkenningsregeling voor warmtepompinstallateurs van InstallQ.

Aan de slag: offertes opvragen

Checklist bekeken?

Met deze tips bij de hand lukt het je om een goede offerte te krijgen. Aarzel dus niet langer en start met vrijblijvende offertes opvragen! Hoe sneller je het doet, hoe sneller je kan profiteren van je warmtepomp. Op Verbeterjehuis vind je betrouwbare installatiebedrijven bij jou in de buurt.

Verbeterjehuis.nl - Vind een bedrijf