Energierekening uitgelegd

Energiecrisis: wat kun je doen?

Stijgende energieprijzen Door het conflict in het Midden-Oosten stijgen de energieprijzen. Ontdek wat jij kunt doen om grip op je energierekening te houden. Bekijk de tips
Wil je weten wat er op je energierekening staat? Op deze pagina zie je stap voor stap hoe je rekening is opgebouwd. Ook vind je tips om te besparen op gas en stroom.

Op je energierekening zie je hoeveel stroom en gas je de afgelopen maand hebt verbruikt. Zo kun je zien of dit aansluit bij wat je maandelijks betaalt (je termijnbedrag). Lees meer over hoe je termijnbedrag wordt bepaald en hoe het zit met de eindafrekening.

Een ander voordeel: als je ziet dat je veel meer verbruikt, dan is het slim om te kijken waar dit door komt. Dan kun je je verbruik misschien verlagen. Bijvoorbeeld door de verwarming een graad lager te zetten of door de was vaker op te hangen in plaats van in de droger te stoppen.

Wat staat er op je energierekening?

Hoe jouw energierekening eruitziet, hangt af van het energiebedrijf waar je bij zit. Maar ook van het type contract dat je hebt en hoe je huis verwarmd wordt: op stroom, gas of warmte.

Hieronder vind je een overzicht van woorden die vaak terugkomen en uitleg wat deze betekenen. Let op: deze woorden kunnen verschillen. Soms heb je bijvoorbeeld laagtarief in plaats van daltarief, of zie je in plaats van netbeheerkosten alleen de naam van de netbeheerder.

Bekijk je verbruik

Makkelijker zien hoeveel gas of stroom je verbruikt? Met een energieverbruiksmanager kan dat. Dat maakt energie besparen een stuk makkelijker. Alles over energieverbruiksmanagers

Kosten voor verbruik (variabele kosten)

Je betaalt voor de stroom en gas die je verbruikt. Deze kosten worden vaak variabele kosten of leveringskosten genoemd. Op de energierekening zie je ze staan onder het kopje 'Levering' of 'Verbruik'.

Het grootste gedeelte van wat je betaalt is voor verbruik. Dat kun je dus omlaag brengen door te besparen.

De variabele kosten zijn opgebouwd uit verschillende onderdelen. Die worden op de energierekening soms uit elkaar gehaald. Dan kan het lastig zijn om te zien wat er allemaal onder valt.

Vaste kosten energiebedrijf

Je betaalt elke maand een vaste prijs aan je energiebedrijf voor het leveren van gas en stroom. Dit heet vastrecht of vaste leveringskosten. Hiervan betalen ze bijvoorbeeld hun bedrijfskosten en administratie.

Het energiebedrijf bepaalt hoeveel je betaalt.

Netbeheerkosten

Op de energierekening staan ook netbeheerkosten, ook wel netwerkkosten of capaciteitstarief genoemd. Soms zie je ook weleens vastrecht net, capaciteitstarief, periodieke aansluitvergoeding en meterhuur op je energierekening staan. Dit valt allemaal onder netbeheerkosten.

Zonnepanelen

Vermindering energiebelasting

De vermindering energiebelasting (of: teruggaaf energiebelasting) is een vast bedrag dat je terugkrijgt van de Belastingdienst. Het maakt niet uit hoeveel energie je verbruikt: iedereen krijgt hetzelfde terug. Als je heel weinig gas en stroom verbruikt, krijg je meer energiebelasting terug dan je betaalt.

Op de energierekening staat dit meestal bij de variabele leveringskosten voor stroom (het verbruik). Daar wordt het vanaf getrokken.

Het bedrag dat je in 2026 terugkrijgt is € 628,96 (inclusief 21 procent btw).

Waarom krijg je een vast bedrag terug? De overheid ziet een deel van het energieverbruik als basisbehoefte: je kunt niet zonder. Over dat deel betaal je daarom geen belasting.

Vrouw met kind op de arm staat bij thermostaat
Vergroot afbeelding

Voorschot en eindafrekening: hoe zit dat?

Je betaalt elke maand een vast bedrag voor energie. Dit heet het voorschotbedrag of termijnbedrag. Je energieleverancier schat vooraf in hoeveel gas en stroom je in een jaar gebruikt. Op basis daarvan betaal je elke maand hetzelfde bedrag.

Aan het einde van het jaar krijg je de eindafrekening. Daarop staat hoeveel energie je echt hebt gebruikt en hoeveel je al hebt betaald. Heb je meer gebruikt dan verwacht? Dan moet je bijbetalen. Heb je minder gebruikt? Dan krijg je geld terug.

Hoe hoog moet je je termijnbedrag instellen?

Je kunt vaak zelf je termijnbedrag instellen. Het slimst is om je energieverbruik van vorig jaar op te geven, dan kan de energieleverancier berekenen hoeveel je dit jaar gaat verbruiken. Maar het kan natuurlijk dat je meer of minder gaat gebruiken doordat je thuissituatie is veranderd. Bijvoorbeeld omdat je net een baby hebt gekregen of juist als je kind uit huis gaat.

Vaak kun je bij je energiebedrijf ook aangeven met hoeveel mensen je woont en in wat voor huis je woont. Dan berekenen zij hoeveel je waarschijnlijk gaat verbruiken.

Jouw echte verbruik kan hoger of lager zijn. Aan het einde van het jaar moet je dan bijbetalen, óf je krijgt juist geld terug. Stel je termijnbedrag daarom niet te laag in, want dan moet je in één keer veel bijbetalen.

Energieverbruik in de zomer en winter

Let op: in de zomer gebruik je vaak minder energie. In de winter wat meer. Daarom kijkt de leverancier naar je verbruik over het hele jaar. Schrik dus niet meteen als je in de winter wat hoger zit, want in de zomer zit je vaak weer wat lager. Omgekeerd geldt hetzelfde: als je ziet dat je in de zomer weinig verbruikt, weet dan dat je in de winter waarschijnlijk weer wat hoger zit.

Tips om energie te besparen

Wil jij minder gas verbruiken? Bekijk onze tips om gas te besparen: van klein en snel tot iets groter.

Wil jij ook minder stroom verbruiken? Met deze tips om stroom te besparen lukt het je!

Je kunt veel besparen op je energierekening door je huis te isoleren. Ontdek waar je begint.

Weten of jij meer of minder energie verbruikt dan gemiddeld? Doe de check op Vergelijk je energieverbruik.

Als je de energierekening niet kunt betalen

Door de hoge energieprijzen hebben veel mensen moeite om de energierekening te betalen. Geldt dit voor jou? Dan kun je hulp vragen bij verschillende organisaties:

Hulp bij energie besparen

Wil jij energie besparen, maar weet je niet waar je moet beginnen? Of wil je persoonlijk advies? Neem dan contact op met een vrijwillige energiehulp, met het energieloket in jouw gemeente, of met een professioneel energie-adviseur. Ontdek hoe je in contact komt met iemand die jou kan helpen. Meer weten

Vragen over de energierekening