Praktisch over duurzaam

Stappenplan aardgasvrij wonen

Voor aardgasvrij wonen is meer nodig dan alleen je cv-ketel vervangen door duurzame verwarming. Milieu Centraal laat in een helder overzicht zien hoe je in 5 stappen van het gas af gaat. Het begin? Een goed geïsoleerd huis!

Over een aantal jaar moeten we onze huizen zonder aardgas gaan verwarmen. Dat kan bijvoorbeeld met een warmtenet, groen gas of je eigen elektrische warmtepomp. Jouw gemeente maakt de komende jaren voor elke wijk een plan: hoe gaan we de huizen in die wijk verwarmen? In 2021 zijn alle plannen klaar. Maar wat het plan voor jouw huis ook wordt: isoleren is altijd een goed idee. Want een huis met goede isolatie houdt de warmte veel beter vast en kun je dus met veel minder energie verwarmen. 

Je kunt het stappenplan op deze pagina gebruiken als jouw huis vóór 2000 is gebouwd. Is het bouwjaar van jouw huis 2000 of later? Dan is het al goed geïsoleerd en kun je (met misschien een paar aanpassingen) meteen aan een volledige warmtepomp.

Tips om je huis aardgasvrij te maken

  • 1

    Je hoeft niet alles in één keer aan te pakken. Ga ervan uit dat je een aantal jaar de tijd hebt.

  • 2

    Maak een plan voor de korte én voor de lange termijn

  • 3

    Begin met de dingen die je meteen kunt doen. Van spouwmuurisolatie krijg je bijvoorbeeld geen spijt. En ook vloerisolatie verdient zich snel terug.

  • 4

    Grote aanpassingen kun je combineren met onderhoud of een verbouwing. Wil je over een paar jaar bijvoorbeeld een nieuwe keuken? Neem dan meteen isolatie, elektra en verwarming mee.

  • 5

    Praat eens met buren of vrienden over wat zij al hebben gedaan en hoe ze dat aangepakt hebben. Of vraag advies bij het Energieloket van jouw gemeente. Zij kunnen je ook doorverwijzen naar buurtgenoten die al aan de slag zijn gegaan.

Vloerisolatie checken 1660x480.jpg

Stap 1. Check de isolatie van je woning

Check de isolatie van je dak, buitenmuren, de vloer van de begane grond (kruipruimte) en het glas in de ramen. Schrijf op hoe goed je isolatie is.

beweeg de tabel van links naar rechts

Isolatiemateriaal in dak, vloer, muren Ramen Isolatiewaarde
0 tot 3 cm Enkel glas Geen
5 tot 7 cm Gewoon dubbel glas (geen HR++) Matig
8 tot 10 cm HR++ glas Goed
13 cm of meer Triple glas Zeer goed
Header stappenplan planning 2.jpg

Stap 2. Maak een korte en lange termijnplan

Maak een lijst met alle verbeterpunten. En verdeel die in
- korte termijn: dingen die je meteen kunt doen, en
- lange termijn: dingen die kunnen wachten tot een verbouwing of groot onderhoud.

Dingen voor de korte termijn

  • 1

    Zijn er plekken zonder isolatie? Laat die meteen supergoed isoleren! Het isoleren van je vloer of spouwmuur is bijvoorbeeld niet heel erg duur en betaalt zich meteen terug in een lagere energierekening. Ga naar Stap 3 voor advies.

  • 2

    Heb je concrete plannen om binnen een paar jaar te gaan verbouwen? Dan kun je ook aansluiten bij de verbouwing (Stap 4). Bijvoorbeeld: je wilt over 1 of 2 jaar een slaapkamer op zolder maken. Dan is dat het moment om ook een dikke laag dakisolatie te laten aanbrengen.

Dingen voor de lange termijn

  • 1

    Isolatie verbeteren. Heb je matige isolatie in je dak, vloer of buitenmuur (5 tot 7 cm)? Verbeter dit op termijn naar zeer goed (13 cm of meer). Vervang dubbel glas in je ramen door HR++ glas of triple glas.

  • 2

    Ventilatie verbeteren in de woonkamer, keuken en badkamer. Denk aan een ventilatie-unit die de warmte terugwint.

  • 3

    Vloer- of wandverwarming of speciale radiatoren die op lage temperatuur werken.

  • 4

    Elektra aanpassen in de keuken (zodat je kunt overstappen op inductie).

  • 5

    Bij Stap 4 vind je een lijst met dingen die je goed met een verbouwing of onderhoud kunt combineren.

header-zelf-vloer-isoleren-credit-chantal-bekker-milieu-centraal.jpg

Stap 3. Korte termijn: begin met wat je meteen kunt doen

Zijn er plekken zonder isolatie die je meteen kunt isoleren? Begin daar dan direct mee: je hebt zo meteen profijt van een lagere energierekening en een warmer huis. En je CO2-uitstoot daalt flink!

Ergens geen isolatie? Dit is het advies:

beweeg de tabel van links naar rechts

Jouw situatie Advies
Geen dakisolatie Laat je dak meteen zeer goed isoleren (Rc 4 of meer)
Geen vloerisolatie Laat je vloer meteen zeer goed isoleren (Rc 3,5 of meer)
Geen gevelisolatie Heb je een spouwmuur: laat die meteen isoleren. Geen spouwmuren? Plaats isolerende voorzetwanden of neem buitengevelisolatie
Enkel glas in kozijnen die nog goed zijn Vervang het glas meteen door HR++ glas
Tocht door naden en kieren Maak de naden en kieren dicht (maar zorg wel voor voldoende ventilatie)
header-gevelisolatie-binnenkant-credit-chantal-bekker-milieu-centraal.jpg

Stap 4. Lange termijn: combineren met onderhoud en verbouwing

Schrijf op wat je de komende jaren aan onderhoud en verbouwingen wilt doen. Neem bij alles wat je gaat doen de volgende 4 dingen mee:

  • Isolatie verbeteren
  • Ventilatie verbeteren en warmte terugwinnen
  • Elektrisch koken
  • Lage temperatuurverwarming in vloer of wand, of speciale radiatoren

Als je deze dingen combineert met onderhoud of een verbouwing, scheelt dat in de kosten. Wil je niet te lang wachten, dan kun je natuurlijk ook meteen aan de slag!

9 Voorbeelden van dingen die je kunt verbeteren

  • 1

    Kozijnen vervangen? Kies voor isolerende kozijnen en triple glas.

  • 2

    Zolderkamer verbouwen of dakkapel plaatsen en je hebt nu matige isolatie? Isoleer meteen je dak heel goed.

  • 3

    Nieuwe keuken? Kies meteen voor elektrisch koken (inductie), of laat in elk geval een aparte groep + leiding aanleggen voor als je later een inductie kookplaat neemt.

  • 4

    Aanbouw plaatsen? Dit is een kans om vloerverwarming aan te leggen.

  • 5

    Nieuwe badkamer? Overweeg een douche met warmteterugwinning.

  • 6

    Laat je de woonkamer stuccen? Plaats tegen de buitenmuren een isolerende voorzetwand, ook als je al spouwmuurisolatie hebt.

  • 7

    Bedenk bij elke verbouwing of je daar ruimte kunt maken voor een volledige warmtepomp (ongeveer zo groot als een hoge koelkast). Een zolder, (bij)keuken of garage is de meest logische plek.

  • 8

    Vloer(bedekking) vervangen? Denk aan vloerverwarming, dat is gunstig als je later een warmtepomp neemt. En verbeter meteen je vloerisolatie naar ‘geschikt voor vloerverwarming’ (Rc = 5).

  • 9

    Denk bij iedere klus of verbouwing aan ventilatie: laat ventilatieroosters plaatsen in nieuwe ramen of kozijnen. En laat in de woonkamer, keuken en badkamer meteen een ventilatie-unit plaatsen die de warmte terugwint.

header-energiebronnen-credit-chantal-bekker-milieu-centraal.jpg

Stap 5. Vervang je cv-ketel door duurzame verwarming

Op een gegeven moment is je huis goed geïsoleerd en ook verder klaar voor aardgasvrij wonen. Check nogmaals het warmteplan voor jouw wijk, dat de gemeente dan klaar heeft.

Komt er een warmtenet met hoge temperatuur of groen gas?

Dan hoef je geen warmtepomp te nemen en ook jouw radiatoren niet aan te passen. Informeer hoe jouw huis warm water voor de douche en keuken krijgt. Een zonneboiler kan voor jouw huis een goede aanvulling zijn.

Komt er géén warmtenet, géén groen gas en géén collectieve warmtepomp?

Neem dan de stap naar een eigen volledig elektrische warmtepomp. Je kunt hem combineren met een zonneboiler voor warm water en infraroodpanelen voor bijverwarming.

Hybride warmtepomp als tussenstap

  • 1

    Wil je alvast minder gas gaan gebruiken, dan kun je ook een hybride warmtepomp nemen naast je cv-ketel. Je maakt dan alvast kennis met verwarmen op lage temperatuur. Check of jouw huis al geschikt is voor een hybride warmtepomp.

  • 2

    De meeste wijken zullen tot zeker 2030 op het gasnet zijn aangesloten. Als je nu (2018) een hybride warmtepomp neemt, heb je er nog 12 jaar profijt van. En als jouw wijk straks groen gas krijgt, nog langer. Maar vraag voor de zekerheid bij jouw gemeente wat de plannen voor jouw wijk zijn.

header-zonnepanelen-zonnen-credit-chantal-bekker-02.jpg

Zonnepanelen kunnen altijd

Zonnepanelen kun je op elk moment plaatsen, los van dit stappenplan. 

  • Is je budget beperkt en moet je kiezen wat je als eerste doet? Ga dan eerst isoleren en wacht nog met zonnepanelen. Meestal bespaar je met isoleren meer CO2 dan met zonnepanelen (ook al geven zonnepanelen ook veel klimaatwinst). En met isolatie breng je meteen je energierekening omlaag.
  • Is je dak binnenkort toe aan nieuwe dakpannen of nieuwe dakbedekking? Dan kun je ook beter wachten met zonnepanelen en ze plaatsen als je het dak renoveert (denk dan natuurlijk ook aan zeer goede dakisolatie).
Terug naar boven

Deze site gebruikt alleen cookies om te meten, je bezoek is dus anoniem.